Thuận vợ thuận chồng

Young mother with little child sit at the dining table in the home kitchen.

Nói đến công việc nhà, đương nhiên người phụ nữ đóng vai trò chính. Nàng được mang danh hiệu là “nội tướng” không phải là không có lý do: lo cái ăn cái mặc cho con, đưa đón con đi học, trông coi và kèm bài vở cho chúng, nấu ăn, giặt giũ, dọn dẹp và còn rất nhiều những công việc khác. Có thể nói nàng sẽ phải đầu tắt mặt tối ngày này qua ngày khác.

Vậy, vai trò của người đàn ông trong gia đình thì thế nào?

Kể từ khi đại dịch hoành hành trong suốt mấy tháng qua tại khu vực Bắc Mỹ, để tránh tình trạng lây lan, nhiều người phải làm việc ở nhà. Trong số ấy, có không ít trường hợp là cả hai vợ chồng cùng làm việc ở nhà. Đó là chưa kể những đứa con cũng ở nhà vì trường học đóng cửa hoặc nhà giữ trẻ ngưng hoạt động nên không biết phải gửi chúng ở đâu, và do đó nhà lúc nào cũng nhộn nhịp đông người. Nhìn vào sinh hoạt của những gia đình này, người ta nhận thấy là các ông chồng cũng rất chịu khó chu toàn bổn phận làm chồng, làm cha và chia sẻ gánh nặng những công việc nhà với người vợ của họ.

Trong mấy thập niên qua, các nhà nghiên cứu đã từng nhiều lần thảo luận, tranh luận và mổ xẻ sự phân công trong những công việc nhà giữa hai vợ chồng, đặc biệt là ở những gia đình có con cái. Nhà càng đông con thì sự chia sẻ công việc nhà lại càng trở nên cần thiết hơn. Trong thập niên 1980, đã từng có người nêu lên cụm từ “ca hai” để nói đến một hiện tượng là, mặc dù đã gia nhập vào lực lượng lao động, người phụ nữ vẫn phải đảm nhiệm phần lớn các công việc gia đình sau khi họ về nhà sau một ngày làm việc toàn thời gian. Cụm từ “ca hai” này còn làm nổi bật lên một khía cạnh: đó là công việc ở nhà cũng nhiều và cũng bận bịu không thua kém những công việc ở sở làm mà lại chẳng bao giờ được trả lương cho những việc làm đó. Những công việc nhà này đôi khi còn được gọi là thứ “lao động vô hình” là vì những người làm công việc này (theo nghiên cứu, thường là phụ nữ) luôn luôn làm việc đằng sau những bức tường và những cánh cửa đóng.

Nhưng thật sự có phải vậy không? Theo kinh nghiệm chung, những công việc nhà như nấu ăn, quét dọn lau chùi nhà cửa và kèm bài vở cho con quả thật là những công việc hầu như ai cũng nhìn ra và luôn được nhắc tới như là bằng chứng cho vai trò “nội tướng” của người phụ nữ. Không chỉ những đứa con trong nhà biết tới vai trò này của người mẹ mà ngay cả người bàng quan không cần phải chính mắt thấy cũng có thể mường tượng ra sự đảm đang của nàng. Thế nên vai trò của người vợ và người mẹ luôn được nhắc nhở tới và được đề cao như là những công lao khó nhọc.

Tuy nhiên, người đàn ông cũng làm những công việc nhà của họ: coi lại chiếc xe đạp cho con, tu bổ chiếc xe hơi cho vợ, sửa lại cái công tắc điện trong nhà, dọn dẹp vườn tược, v.v… Đây cũng là những công việc “lao động vô hình”, thậm chí vô hình gấp nhiều lần hơn vì ít khi được nhắc tới trong danh sách những công việc nhà. Vậy, có nên coi đây như một sự thiếu công bằng không?

Điều có lẽ đúng là có những ông chồng có thể làm nhiều hơn những gì họ làm, nhưng cũng đúng nữa là có nhiều đàn ông đang làm những công việc nhà nhiều hơn là vợ con họ biết. Các nghiên cứu về chia sẻ công việc nhà thường chỉ hỏi về những công việc mà hầu như ai cũng biết là phụ nữ làm nhiều hơn – như trông con và đi chợ – và có lẽ đã không thực sự hiểu rõ tất cả những gì xảy ra trong căn nhà đó.

Trong hầu hết các gia đình thời nay, cả vợ và chồng đều đi làm – cộng thêm với công việc nhà nữa – có thể nói họ hầu như bận rộn từ lúc sáng khi mở mắt dậy cho tới tối mịt trước khi lên giường.

Và do đó, muốn cho cuộc sống gia đình được hạnh phúc thì bắt buộc cả hai vợ chồng phải chung sức giúp đỡ nhau trong công việc nhà. Theo một cuộc khảo sát năm 2007 bởi Pew Research Center, chia sẻ công việc nhà là một trong ba vấn đề được xếp cao nhất liên quan đến hôn nhân thành công – chỉ đứng sau sự chung thuỷ và sinh hoạt tình dục. Trong cuộc khảo sát này, 62% những người lớn được hỏi đã trả lời rằng chia sẻ công việc nhà là rất quan trọng đối với sự thành công trong hôn nhân. Và ý kiến này hầu như không có khác biệt giữa nam và nữ, giữa nhóm người lớn tuổi hơn và nhóm người trẻ hơn, hay giữa người đã có gia đình và người độc thân.

Trong khoảng 40 năm qua, sự tham gia của nam giới vào công việc nhà trong các gia đình ở Mỹ đã tăng gần gấp đôi, và số thời gian họ dành cho việc chăm sóc con cái đã tăng gấp ba lần. Và có thể nói đây cũng là xu hướng chung tại tất cả các quốc gia công nghiệp trên thế giới. Tuy nhiên, phụ nữ vẫn phải đảm nhận phần lớn các công việc gia đình, và hầu hết các cặp vợ chồng trong cuộc nghiên cứu đều cho biết không có một mô hình hay công thức rõ rệt nào để có thể giúp họ đạt được sự sắp xếp công việc mà cả hai bên cùng thỏa mãn. Thế nên quá trình chia việc nhà thường rất dễ đưa tới tranh cãi, đặc biệt là các cặp vợ chồng có xu hướng hay thường xuyên so bì việc này nặng việc kia nhẹ. Theo kết quả cuộc khảo sát của Pew Research, chia việc nhà sao cho ổn thoả cả hai bên là một công việc nan giải chứ không dễ dàng. Để phần chia việc được công bằng và đạt hiệu quả thì các công việc nên được chia sao cho phù hợp với giới tính, biết tôn trọng lẫn nhau và làm việc trong tinh thần vui vẻ.

Mặc dù có đã có nhiều tiến bộ trong việc chia sẻ việc nhà của người chồng, trên thực tế, thậm chí trong những gia đình mà người phụ nữ làm việc ngang bằng hoặc nhiều giờ hơn và lương cao hơn thì họ vẫn lo toan công việc nhà nhiều hơn người chồng. Theo dữ liệu thu thập được từ một nghiên cứu của Chicago Sloan Study với 500 gia đình Mỹ mà cả hai vợ chồng cùng đi làm cho thấy đàn ông chỉ bỏ ra khoảng 18% thì giờ của họ và chu toàn 33% số công việc nhà, trong khi phụ nữ bỏ ra 22% thì giờ và nhận lãnh 67% công việc nhà – nghĩa là số công việc nhà của họ nhiều hơn gấp đôi so với của người chồng mặc dù thì giờ của hai bên bỏ ra không khác biệt bao nhiêu. Điều này cho thấy phụ nữ vẫn giỏi và đảm đang công việc nhà hơn các ông.

Tuy nhiên, công bằng mà nói, các ông chồng thời nay cũng đáng được nhận lời khen ngợi vì họ ngày càng chịu chia bớt gánh nặng công việc nhà với người vợ nhiều hơn so với mấy thập niên trước.

Có một điều khá lý thú, theo một cuộc nghiên cứu gần đây cho biết, đối với phụ nữ, công việc rửa chén bát chung đóng một vai trò quan trọng hơn bất cứ công việc nhà nào khác. Những phụ nữ phải lo thanh toán một chậu đầy chén bát mỗi ngày thì thường tỏ ra ít hài lòng trong cuộc sống tình cảm của họ hơn so với những phụ nữ khác được chồng phụ làm chung công việc này. Đương nhiên là khi được chia sẻ công việc rửa chén bát sẽ làm cho phụ nữ hài lòng, nhưng chính sự không được chồng chia sẻ, phụ giúp mới làm cho họ bất mãn nhiều hơn nữa. Vậy, tại sao chia sẻ công việc rửa chén bát lại quan trọng như vậy?

Là vì công việc nhà thì nhiều, trong đó nhiều công việc chỉ làm một tuần một lần, một số khác thì làm mỗi ngày một lần. Riêng việc rửa chén bát có thể là công việc duy nhất phải làm nhiều lần một ngày, thường là sau mỗi bữa ăn.

Sau khi bỏ ra một hai tiếng đồng hồ trong bếp để chuẩn bị bữa cơm cho cả nhà và mọi người ngồi xuống cùng ăn. Ăn xong tất cả đứng dậy biến mất để lại hàng chồng chén bát. Mà chén bát sau mỗi bữa thì ôi thôi ghê sợ lắm với dầu mỡ, mắm muối bao quanh.

Kết quả của công việc rửa chén bát lại chẳng bao giờ được chú ý tới. Một căn nhà sau khi được dọn dẹp sạch sẽ tươm tất thì luôn được tấm tắc khen vì người ta nhìn thấy ngay kết quả. Nhưng chén bát sau khi được rửa sạch thì mấy chú ý tới để ban cho một lời khen.

Tuy nhiên, đây là công việc có thể làm chung với nhau chứ không như nhiều công việc nhà khác. Và khi hai vợ chồng cùng hợp tác rửa chén bát chung thì điều này có thể khiến họ cảm thấy gần gũi, thân mật nhau hơn và nhờ vậy sẽ góp phần mang lại hạnh phúc cho hôn nhân.

Một cuộc sống hôn nhân hạnh phúc thì ai lại không muốn. Vậy thì các ông chồng còn chờ gì mà không sắn tay áo lên phụ vợ thêm một tay. Vợ rửa chén bát thì chồng có thể đứng bên cạnh làm công việc lau khô và xếp vào tủ. Một công việc dễ dàng mà đem lại sự đồng thuận lớn lao như vậy thì sao lại từ chối.

Thuận vợ thuận chồng tát Biển Đông còn cạn thì xá chi những công việc nhà không mấy khó khăn như nói ở trên.

Huy Lâm

Tin tức khác...