KHÔNG MUỐN CÓ CON

Người Mỹ hiện nay không chỉ có con trễ và và có ít con hơn trước mà thậm chí ngày càng có nhiều người còn không muốn có con nữa.

Xu hướng thay đổi này có nghĩa là tình trạng không có con rất có thể trở thành nguyên nhân chính dẫn đến tỷ lệ sinh đẻ của nước Mỹ ở mức thấp kỷ lục.

Theo kết quả phân tích của một cuộc khảo sát được Đại học Texas thực hiện, cho đến nay, những phụ nữ không có con, chứ không phải những phụ nữ sinh ít con hơn, là nguyên nhân gây ra phần lớn sự sụt giảm tỷ lệ sinh đẻ trung bình ở những người ở độ tuổi từ 35 đến 44. Tình trạng không có con chiếm hơn 2/3 trong số mức giảm sinh trung bình 6.5% ở nước Mỹ trong khoảng thời gian 2012-2022.

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC), trong khi ngày càng có nhiều cặp vợ chồng trở thành cha mẹ muộn hơn, 80% trẻ sinh vào năm 2022 là con của những phụ nữ dưới 35 tuổi. Một số phụ nữ vẫn có thể có con, nhưng sự chậm trễ có con càng kéo dài thì khả năng sinh đẻ của họ lại càng sụt giảm và khi tuổi vượt quá 40 rồi thì họ biết lúc đó đã quá trễ.

Sự thay đổi trong quan niệm có con có thể nói là rất sâu xa. Theo nghiên cứu của Luke Pardue thuộc tổ chức Nhóm Chiến lược Kinh tế Aspen, ngày càng có nhiều phụ nữ trong độ tuổi từ 35 đến 44 thuộc đủ mọi thành phần trong xã hội Mỹ – chủng tộc, lợi tức, tình trạng việc làm và học vị  – không sinh con.

Tỷ lệ sinh đẻ ở những người từ 35 đến 44 tuổi giúp các nhà dân số học nghiên cứu về khả năng sinh sản có thể tìm hiểu rõ hơn về sự thay đổi trong quan niệm của nhóm người thuộc thế hệ millennials (sinh trong những năm 1981-1996) đối với việc làm cha mẹ. Nhưng các nhà nghiên cứu cũng xem xét kỹ hơn những phụ nữ trên 40 tuổi và suy luận rằng một phụ nữ nếu ở tuổi đó chưa có con thì có nhiều khả năng người phụ nữ ấy sẽ không có con.

Theo số liệu của cuộc Khảo sát Dân số Hiện tại, số phụ nữ Mỹ trên 40 tuổi không có con đã giảm cho đến năm 2018, sau đó bắt đầu tăng trở lại. Nay, một số nhà dân số học và kinh tế học dự đoán tình trạng không có con sẽ gia tăng do những thay đổi trong quan niệm mới khi người ta nghĩ về gia đình.

Trong suốt chiều dài lịch sử văn minh nhân loại, việc có con được chấp nhận rộng rãi như một mục tiêu trọng tâm của tuổi trưởng thành.

Tuy nhiên, khi Trung tâm Nghiên cứu Pew khảo sát những người từ 18 đến 34 tuổi vào năm ngoái, hơn một nửa cho biết họ muốn trở thành cha mẹ một ngày nào đó. Trong một cuộc khảo sát riêng năm 2021, Pew nhận thấy 44% người lớn từ 18 đến 49 tuổi chưa có con cho biết họ không thích, hay hoàn toàn không thích, có con, tăng so với 37% những người nói điều tương tự vào năm 2018.

Kể từ thập niên 1970 khi ngày càng có nhiều phụ nữ được tiếp cận với các biện pháp tránh thai và gia nhập lực lượng lao động, cuộc sống gia đình và những kỳ vọng về giới tính được định hình lại, cũng là lúc người Mỹ bắt đầu có ít con hơn. Theo thăm dò của Gallup, đến năm 1980, số trẻ em trung bình trong mỗi gia đình là 1.8, giảm từ mức cao nhất là 3.6 trong thời kỳ hậu suy thoái.

Nay, các nhà nghiên cứu cho biết, việc có con đã bắt đầu trở thành một điều tuỳ lựa chọn của mỗi cá nhân.

Nhưng không giống như thế hệ cha mẹ và ông bà của họ, những người Mỹ trẻ tuổi hiện nay xem trẻ em là một trong nhiều yếu tố có thể tạo nên một cuộc sống có ý nghĩa. So với những tham vọng cá nhân và nghề nghiệp khác, việc đầu tư vào việc nuôi dạy con cái không phải lúc nào cũng được người ta chấp nhận một cách dễ dàng.

Các nhà kinh tế cho biết, với áp lực sinh con không còn như trước nữa, nhiều người cảm thấy họ cần có đủ điều kiện về tài chính, tình cảm và địa vị xã hội để bắt đầu một gia đình cho riêng họ.

Không ai có thể chối cãi rằng việc nuôi trẻ là tốn kém. Điều đó lại càng trở nên rõ rệt hơn trong những năm gần đây. Tuy nhiên nói rằng vì lý do tốn kém khiến làm sụt giảm tỷ lệ sinh đẻ thì vẫn chưa có một nghiên cứu nghiêm túc chứng minh điều đó là đúng.

Có điều là các cha mẹ đang chi tiêu nhiều hơn cho con cái của họ cho những nhu cầu căn bản như nhà ở, thực phẩm và giáo dục – mà phần lớn là do giá cả tăng cao. Tuy nhiên, một yếu tố khác là các cha mẹ muốn mang lại cho con cái họ cuộc sống đầy đủ hơn và đã chấp nhận chi tiêu nhiều hơn.

Theo một phân tích của Viện Doanh nghiệp Hoa Kỳ dựa trên số liệu của Cơ quan Thống kê Lao động và Bộ Nông nghiệp cho thấy các gia đình trung lưu có trẻ học mẫu giáo thì mức chi tiêu cho việc chăm sóc trẻ nhỏ đã tăng hơn gấp bốn lần trong khoảng thời gian từ năm 1995 đến 2023.

Tuy nhiên, chỉ khoảng một nửa trong số đó có mức chi tiêu tăng là do giá dịch vụ chăm sóc trẻ tăng. (Cũng theo số liệu của Cơ quan Thống kê Lao động, giá chăm sóc trẻ nhìn chung đã tăng 180% kể từ giữa thập niên 1990 tới nay.)

Nửa còn lại là do cha mẹ lựa chọn cơ sở chăm sóc có uy tín và chăm sóc tỉ mỉ hơn nên giá cả mắc hơn hoặc trả thêm giờ cho việc giữ trẻ,

Việc nuôi dạy con cái luôn là điều tốn kém và tốn thời gian và luôn phải cạnh tranh với những ưu tiên khác trong cuộc sống. Điều thay đổi giữa thời nay và thời trước là ngày càng có nhiều người quyết định không sinh con.

Các nghiên cứu cho thấy người ta càng chờ đợi lâu để có con thì người ta lại càng ít có khả năng có con sau này.

Một là lý do sinh học: Phụ nữ từ 35 tuổi trở lên có nguy cơ vô sinh và gặp biến chứng khi mang thai cao hơn. Một lý do khác là xã hội. Những người đã có cuộc sống trưởng thành đầy đủ và mãn nguyện thì họ càng trở nên miễn cưỡng hơn để chấp nhận từ bỏ cuộc sống tự do của họ.

Như cặp Trevor Galko, 44 tuổi, và Keri Ann Meslar, 42 tuổi, từng nghĩ rằng một ngày nào đó họ sẽ có con với nhau khi cả hai còn cặp bồ trong ba năm khi họ ở tuổi 20 trước khi chia tay và sau đó có những mối quan hệ khác. Họ trở lại với nhau năm 2019 và vừa mới đính hôn và quyết định rằng họ đã quá lớn tuổi và quá ổn định với cuộc sống hiện tại để có con cái.

Trong khi cả hai đều tỏ vẻ tiếc về khả năng chọn con đường có con cái, nhưng họ nói rằng họ hài lòng và không hối tiếc về quyết định của họ. Phần lớn nguồn thu nhập hiện nay của họ là dành để đi du lịch, trong đó có những chuyến du lịch gần đây trong ba tháng họ đã đến ba nơi là Hy Lạp, Tây Ban Nha và Guatemala.

Đối với cô Meslar, một phần lý do để biện minh cho việc cô quyết định không có con là vì cô không muốn phải hy sinh cuộc sống cho con cái mà cô đã thấy cha mẹ cô làm.

Cô nói rằng cô không thể nhớ bố hoặc mẹ cô đã mua bất cứ thứ gì mới cho họ khi cô và ba anh chị em khác còn sống trong nhà vì họ muốn dành những món tiền đó cho cô và ba người con khác có đủ điều kiện để tham gia vào các hội thể thao và theo học đại học ngoài tiểu bang rất tốn kém.

Một cặp khác trẻ hơn muốn có con nhưng cũng muốn nghỉ hưu ở tuổi 55. Nhưng khi làm thử một bài toán với các món chi tiêu nếu có hai đứa con – nào là chi phí giữ trẻ, học đại học, quần áo và các nhu cầu thiết yếu khác. Và như vậy sẽ đẩy thời gian nghỉ hưu của họ lùi lại 13 năm, ngĩa là đến tuổi 68. Cuối cùng, cả hai đã chọn không có con để nghỉ hưu sớm.

Với những quyết định như vừa kể, có người sẽ cho rằng đó là những lựa chọn ích kỷ. Nhưng nghĩ cho cùng, lựa chọn không có con của những cặp nói trên không đúng mà cũng chẳng sai, chỉ là vì nó phù hợp với quan niệm sống của họ. Và việc có con thời nay cũng chỉ là một trong những ưu tiên trong cuộc sống chứ không còn là ưu tiên lớn nhất như trước đây nữa.

Huy Lâm