Một thói quen cũ bị mai một

Một trong những công việc không có gì là quan trọng lắm nhưng phải làm của nhân viên điều hành tại các chung cư quanh nước Mỹ là cứ vài ba tháng lại phải gửi tin nhắn tới tất cả những người thuê mướn phòng, nhắc nhở họ đi lấy thư từ ra khỏi các thùng thư, còn không ban điều hành khu chung cư doạ sẽ gửi trả hết những thư từ đó lại cho sở bưu điện. Lý do là vì cứ vài ba tháng là các thùng thư tại các chung cư lại đầy ứ lên vì nay không mấy ai nhớ ghé ngang qua thùng thư của họ để lấy thư từ mỗi ngày như trước kia nữa.

Theo trung tâm nghiên cứu Pew, người dân Mỹ nói chung đánh giá cao về công việc đưa thư, với Sở Bưu điện Hoa Kỳ được sự ủng hộ của người dân cao hơn bất kỳ cơ quan liên bang nào khác, ngoại trừ Sở Công viên Quốc gia. Tuy nhiên, với các phương tiện thông tin liên lạc và trả hóa đơn qua trực tuyến như hiện nay, không còn mấy ai để ý hay ghé qua hộp thư cá nhân mỗi ngày để xem có thư từ gì không trước khi mở cửa bước vào căn phòng của mình nữa.

Theo kết quả khảo sát của sở bưu điện, số người Mỹ cho biết họ lấy thư khi có cơ hội đi ngang qua hộp thư cá nhân của họ giảm 9 phần trăm trong vòng 5 năm qua, xuống còn 77%. Tỷ lệ sụt giảm thậm chí còn nhiều hơn nữa ở những người trẻ thuộc thế hệ Millennials (30-40 tuổi) và thế hệ babyboomers (trên 60). Thời gian người ta dành cho việc mở và đọc thư cũng giảm thấp hơn so với trước.

Câu chuyện của cô Brittany Sharnez Turner là một thí dụ điển hình cho lối sống ngày nay. Cô Turner cho biết cô trả các hoá đơn của cô qua trực tuyến và hoạ hoằn lắm mới lấy thư riêng, mà trong hộp thư của cô thì thường chỉ toàn là quảng cáo và thư rác. Cô còn nói thêm rằng việc dọn dẹp hộp thư của cô giống như một công việc phải cố gắng lắm, cộng thêm cái cảm giác khó chịu khi phải xé nhỏ hoặc lấy viết màu đậm tô lên những thông tin cá nhân trên một số giấy tờ để tránh bị kẻ gian đánh cắp.

Khi còn nhỏ, cô thường chạy nhanh ra hộp thư của gia đình để tìm xem có thư từ hay thiệp trong đó hay không, nhưng cảm giác phấn khởi và hào hứng đó nay đã không còn nữa. Việc đi lấy thư ngày nay không giống như những gì cô nghĩ khi còn là cô bé 8 tuổi.

Tất nhiên, thư từ vẫn là những thứ chính yếu mỗi ngày được chuyển tới các hộp thư, đặc biệt ở khu vực nông thôn, và là một trong những hoạt động phục vụ công chúng cốt lõi của chính phủ còn duy trì cho tới nay. Nhưng kể từ khi có Internet, nhiều người Mỹ cũng bắt đầu coi thư từ là thứ gì đó mang tính cách cổ điển nhưng cũng là thứ cần được lưu giữ lại.

Trong mấy năm gần đây, viễn ảnh cắt giảm chi tiêu tại sở bưu điện đã thúc đẩy mạnh hơn nữa làn sóng ủng hộ cho cơ quan này, với những người biểu tình xuống đường mang theo những khẩu hiệu kêu gọi hãy cứu lấy bưu điện.

Thầy giáo Alex Wiley, 35 tuổi, dạy tại một trường tiểu học ở thành phố Springfield, Missouri, cho biết anh rất thích cái tiếng cọt kẹt rỉ sét của cánh cửa hộp thư và ngày nào cũng ghé qua hộp thư, ngoài việc xem coi có thư từ hay không còn được nghe cái âm thanh của hai miếng kim loại rỉ cạ vào nhau. Anh Wiley còn nói thêm rằng việc đi lấy thư mỗi ngày là một thói quen anh rất thích vì anh và bạn bè vẫn thường trao đổi thư từ trong nhiều năm qua. Tại trường học của anh, mỗi khi chiếc xe chở thư ngừng lại trước cổng trường là học sinh hào hứng vẫy tay chào đón người đưa thư.

Riêng với ông Joe Rian, 64 tuổi, người làm công việc đưa thư trên cùng một tuyến đường trong suốt 30 năm tại khu vực ngoại ô của thành phố Minneapolis, cho rằng thư từ, trong một khía cạnh nào đó, mang tính lãng mạn, đặc biệt là trong ngày lễ tình nhân Valentine thì ai mà không muốn được nhận một tấm thiệp từ một người thân yêu. Khách hàng của ông Rian là những người rất chăm chỉ lấy thư hầu như mỗi ngày và do đó, trong suốt những năm đưa thư, hiếm khi nào ông thấy một hộp thư của một căn nhà nào trong khu vực bị đầy cả.

Mặc dù vậy, ngay cả khi khối lượng các gói hàng do bưu điện chuyển giao tăng lên, khối lượng thư từ – bao bao gồm thư cá nhân, hóa đơn và thẻ tín dụng – giảm hơn 26% kể từ năm 2018.

Luật sư Caila Coleman, 35 tuổi, hiện đang sống và làm việc tại Atlanta, mới đây sau khi biết mình vừa thụ thai bèn tính gửi thư báo tin vui tới bạn bè ở khắp nơi, nhưng rồi cô khựng lại vì biết rằng các bạn cô không thường xuyên xem xét hộp thư của họ và vì vậy cô chỉ thông báo cho họ biết trên mạng xã hội. Sau đó cô gửi sáu tấm thiệp cho những người thân trong gia đình mà thôi.

Những người trẻ hiện nay thường không chú ý nhiều đến loại thư từ truyền thống. Nếu trong số họ có ai biết hay chú ý đến loại thư từ này có lẽ vì họ học được từ phim ảnh, mà phải là loại phim ảnh cũ trước năm 2000 mới có những hình ảnh người đưa thư hay hộp thư trong phim.

Cô Coleman, thường thanh toán hoá đơn của cô qua trực tuyến, cho biết cô ghé xem hộp thư của cô mỗi năm chừng đôi lần. Cô thường xuyên nhận được tin nhắn từ nhân viên điều hành khu chung cư yêu cầu cô phải tới lấy hết các thư từ trong đó. Có lần người đưa thư không hiểu sao biết số điện thoại của cô và gửi cho cô tin nhắn báo rằng hộp thư của cô đầy ứ không thể nhét thêm thư vào đó nữa.

Các nhân viên đưa thư cho biết các hộp thư thường bị người ta bỏ quên là ở trong các tòa nhà chung cư, nơi mà người thuê nhà đôi khi phải đi đường vòng khá xa để lấy thư và những hộp thư ở đây thường nhỏ hơn so với ở nhà riêng và chỉ một thời gian ngắn là đầy ắp.

Một dịch vụ miễn phí của sở bưu điện rất phổ biến hiện nay là thông báo cho người nhận thư biết trước qua email hình chụp trước khi thư thực sự được chuyển tới và hiện có khoảng 59 triệu người tham gia – giúp nhiều người không phải mất thì giờ xem xét hộp thư của họ nếu như không có thư từ gì quan trọng ngày hôm đó.

Không thường xuyên kiểm tra hộp thư cũng có những lợi ích của nó. Như câu chuyện của cô Sadie Schroeder, 32 tuổi, sống tại thành phố St. Paul, Minnesota, cho biết cô chỉ đi lấy thư mỗi tháng một lần. Lý do là vì hộp thư của cô nằm một cụm với những hộp thư khác và cách căn nhà cô ở một quãng khá xa, và cô đoán chừng cô tiết kiệm được khoảng một giờ đi bộ mỗi tuần bằng cách không tới lấy thư mỗi ngày.

Những người trẻ ở Mỹ có xu hướng kiểm tra hộp thư của họ ít thường xuyên hơn so với các thế hệ trước. Khảo sát của sở bưu điện cho thấy chỉ có 55% những người dưới 30 tuổi lấy thư ít nhất 5 ngày một tuần, so với 83% ở thế hệ những người trên 60 tuổi.

Tuy nhiên, sở bưu điện cho biết, kết quả khảo sát của họ cho thấy người trẻ ở Mỹ cũng ngày càng coi trọng loại thư từ truyền thống và dành nhiều thời gian để phân loại, mở và đọc thư của họ.

Có một số cha mẹ trẻ cũng muốn tập cho con cái của họ thói quen lấy thư mỗi ngày như một truyền thống cũ được chuyển từ thế hệ này qua thế hệ kế tiếp. Như câu chuyện của anh Michael Metivier, 44 tuổi, sống tại thành phố Windsor, Vermont, ráng tập cho hai cô con gái 8 và 10 tuổi thói quen lấy thư mỗi ngày sau khi đi học về. Thực ra vào giờ đó thì anh Metivier đã lấy những thư từ quan trọng rồi như một thói quen vào lúc gần trưa sau khi người đưa thư mang thư tới.

Tuy nhiên, anh Metivier vẫn để những thư quảng cáo lại để các con anh không phải thất vọng vì chiếc hộp trống rỗng. Anh muốn để lại trong hộp thư một vài thứ gì đó để mà cho các con lấy ra và mang lại cho chúng chút hào hứng để hôm sau chúng còn chạy ra lấy thư tiếp chứ. Mà đây cũng là cách để cho các con duy trì một thói quen cũ đang bị mai một.

Huy Lâm