Trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ – Triều

Khách sạn Capella trên đảo Sentosa, Tân Gia Ba

Lý Anh

Tờ báo này đến tay quý độc giả đúng một ngày sau khi Hội nghị Thượng đỉnh Hoa Kỳ – Bắc Hàn diễn ra tại Tân Gia Bavào ngày 12/06/2018. Bởi vậy, chưa thể gửi đến quý vịnội dung và kết quả hội nghị, chỉ xin giới thiệu một số điểm liên quan đến hội nghị.
Địa điểm hội nghị

Theo tin của các hãng thông tấn lớn trên thế giới như BBC, VOA, Reurers, AP,… trước khi chọn Tân Gia Ba làm địa điểm Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ Triều, nhiều nước đã được lựa chọn: Thụy Sĩ, Bàn Môn Điếm (phía Nam Hàn), Mông Cổ… Cuối cùng Hoa Kỳ và Bắc Hàn lựa chọn Tân Gia Ba.Có thể nói địa điểm tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ-Triều là đề tài thu hút sự chú ý kể từ khi Hoa Kỳ và Bắc Hàn thừa nhận nguyên thủ hai nước gặp nhau.

Tuy diện tích Tân Gia Ba chỉ rộng khoảng 710 cây số vuông, là một trong những nước nhỏ nhất khu vực Đông Nam Ávà Thế giới, nền kinh tế nước này lại không nhỏ chút nào, bởi vậy, từng được mệnh danh là một trong 4 con hổ Châu Á. Tân Gia Ba còn giữ vai trò quan trọng, vị trí chiến lược ở Đông Nam Á.

Đảo quốc Sư Tử là đất nước đa sắc tộc với nhiều nền văn hóa và tín ngưỡng khác nhau, nhưng lạichungsống hòa hợp và tôn trọng lẫn nhau.
Theo giới quan sát, Tân Gia Ba được lựa chọn làm địa điểm tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ Triều, bởi vì, đây là địa điểm trung lập, thuận lợi về giao thông, an ninh nghiêm ngặt, cũng là nơi tổ chức thành công nhiều hội nghị thượng đỉnh quốc tế.Xét về ngoại giao, Tân Gia Bacó quan hệvới Hoa Thịnh Đốn, đồng thời là một trong số ít quốc gia có quan hệ với Bình Nhưỡng. Cựu Đại sứ Mỹ ở Tân Gia Ba David Adelman nhận xét: “Tân Gia Ba là người bạn tuyệt vời của Mỹ, nhưng nước này cũng làm bạn với nhiều nước khác”. Có thể nói, đảo quốc nàylà “trung gian chân thành giữa Đông và Tây”.

Bắc Hàn chấp thuận Tân Gia Ba vì có quan hệ ngoại giao chính thức với nước này. Một nhà nghiên cứu cấp cao tại Viện Nghiên cứu Đông Nam Á (Institute of Southeast Asian Studies–ISEAS, cơ sở giáo dục và nghiên cứu công lập do Bộ Giáo dục Tân Gia Ba điều hành) nhận định:“Bắc Hànphải giải quyết nhiều vấn đề liên quan đến hậu cần và nghi thức ngoại giao tại nơi tổ chức hội nghị, bởi vậy, có được Tòa Đại sứ tại quốc gia tổ chức hội nghị là yêu cầu cần thiết”.

Năm 2008, giới chức chính phủ Hoa Kỳ và Bắc Hàn từng họp tại Tân Gia Babàn về viện trợ năng lượng cho Bình Nhưỡng, chuẩn bị cho vòng đàm phán sáu bên về vấn đề vũ khí nguyên tử của Bắc Hàn. Trong những năm đối thoại trực tiếp giữa Hoa Kỳ và Bắc Hàn gián đoạn, một số cuộc gặp không chính thức giữa các quan chức ngoại giao Bắc Hàn vàHoa Kỳ thời các Tổng thống trước Donald Trump cũng đôi lần được tổ chức tại nước này.
Một lý do khiến Bình Nhưỡng chấp nhận lựa chọn là Tân Gia Ba khá gần Bắc Hàn về mặt địa lý, chỉ cách Bình Nhưỡng hơn bốn năm ngàn cây số, chuyên cơ chở Kim Jong-un có thể bay trực tiếp tới đây mà không cần quá cảnh ở nước thứ ba lấy nhiên liệu, tạo điều kiện thuận lợi cho việc di chuyển và bảo vệ an ninh.
Tờ Japan Times nhận định, so với các nước được cân nhắc lựa chọn, Tân Gia Ba là nước gần Bắc Hàn nhất, phù hợp với một người ít đi máy bay như Kim Jong-un.

Lý do thứ ba là đảo quốc này có cơ sở hạ tầng an ninh tiên tiến, được coi là một trong những thành phố an toàn nhất Châu Á. Tân Gia Ba bảo đảman ninh của Tổng thống Donal Trump bằng sự hiện diện quân sự của Mỹ. Tân Gia Ba còn là vùng đất rất có kỷ luật và luôn trật tự. Bởi vậy cuộc họp thượng đỉnhđược bảo đảm tổ chức an toàn. Nước này cũng kiểm soát chặt chẽ truyền thông nhằm bảo đảm tính trung lập và khách quan đối với các chính sách đối ngoại.

Mặt khác, với kinh nghiệm tổ chức nhiều hội nghị quốc tế, Tân Gia Ba đáp ứng đầy đủ các cơ sở lưu trú và hệ thống giao thông thuận tiện. Là một trung tâm không vận toàn cầu, Đảo quốc Sư Tử được xem là địa điểm lý tưởng để đón tiếp, bảo trì, sửa chữa trong trường hợp cần thiết đối với chuyên cơ Air Force One của Tổng thống Hoa Kỳ cũng như chuyên cơ có từ thời Xô Viết củaKim Jong-un.
Ngày 26/05 Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Sarah Elizabeth Huckabee Sandersthông báo: “Đoàn tiền trạm sơ bộ của Tòa Bạch Ốc chuyên trách Tân Gia Ba đã lên đường đúng kế hoạch chuẩn bị cuộc gặp thượng đỉnh”.

Tờ Politico phát hành hàng ngày chuyên về chính trị trước đó đưa tin rằng, một đoàn tiền trạm gồm 30 giới chức Tòa Bạch Ốc và Bộ Ngoại giao đã lên đường chuẩn bị
.
Tin mới nhất cho hay, cuộc họp thượng đỉnh Mỹ – Triều diễn ra tại khách sạn Capella trên đảo Sentosa. Đảo này nối đất liền bằng một con đường dài hơn 700 m và một tuyến cáp treo.
Nhằm bảo đảm an ninh vòng ngoài cho hội nghị, chính phủ Tân Gia Ba sử dụng các đơn vị cảnh sát đặc nhiệm, trong đó có biệt đội Gurkha tinh nhuệ. Đội đặc nhiệm Gurkha được cảnh sát Tân Gia ba tuyển mộ từ các bộ tộc chiến binh nổi tiếng ở Nepal.
Theo tin của Channel News Asia (CAN) thuộc MediaCorp, nhân dịp Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ Triều họp ở Tân Gia Ba, xưởng đúc tiền nước này phát hành huy hiệu World Peace, làm bằng 3 chất liệu vàng, bạc và nikel, không chỉ nhằm kỷ niệm bước quan trọng tiến tới hòa bình thế giới, còn thể hiện Tân Gia Ba là nướctrung lập, cửa ngõ an ninh giữa Đông và Tây.

Mặt trước huy hiệu in nổi hình hai vị nguyên thủbắt tay và quốc kỳ hai nước. Cờ Bắc Hànbên trái, Hoa Kỳ bên phải. Ngày diễn ra hội đàm thượng đỉnh và dòng chữ “Summit in Singapore” (Thượng đỉnh tại Tân Gia Ba) đúc phía trên huy hiệu.Mặt sau huy hiệu có hình chim bồ câu hòa bình, thể hiện Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ Triều mang lại hòa bình thế giới.
Ngoài ra, quốc hoa của hai nước Hoa Kỳ và Bắc Hàn là hoa hồng và hoa mộc lan đúc ở mặt sau huy hiệu.
Con hơn cha nhà có phúc

Theo CNN, giữa lúc các giới chức Hoa Kỳ và Bắc Hàn gấp rút chuẩn bị cho Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ Triều, dư luận bàn đến vấn đề “Bắc Hàn yêu cầu Hoa Kỳ nhượng bộ ra sao để đổi lại việc nước này phi nguyên tử hóa hoàn toàn và Bình Nhưỡng có thể thỏa hiệp với Hoa Thịnh Đốn ở mức độ nào?”. Một số nhà nghiên cứu cho rằng,chỉ cần Tổng thống Mỹ Donald Trump bước chân vào phòng hội nghị, bản thân cuộc gặp đã là chiến thắng lớn nhất đối với Bắc Hàn, đặc biệt là đối với Kim Jong-un, cháu nội người sáng lập ra Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên (Bắc Hàn).

Jean H. Lee, nữ ký giả củaAP tại Hán Thành, nhận xét: “Được cùng Tổng thống Hoa Kỳhọp thượng đỉnh là điều không ít quốc gia ao ước. Bởi vậy, nguyên thủ Bắc Hàn, một đất nước nhỏ bé đang trong tình trạng chiến tranh với Hoa Kỳ, được ngồi đối diện Tổng thống Hoa Kỳ trên bàn đàm phán đã là một thành công rực rỡ”.

Bà Lee nhấn mạnh: “Kim Jong-un đang thực hiện nốt những bước cuối cùng mà ông nộikhông thể hoàn thành và điều đó sẽ củng cố thêm quyền lực của ông ta với tư cách lãnh đạo họ Kim đời thứ ba”.

Jim Hoare, cựu giới chức ngoại giao Anh ở Bắc Hàn, cũng nhận xét: “Được gặp Tổng thống đương nhiệm của Hoa Kỳ mang đến cho Bình Nhưỡng sự tôn trọng, ít nhất là về hình thức. Nó có thể cho mọi người chấp nhận Bắc Hàn là một quốc gia, lãnh đạo của họ tương xứng với lãnh đạo các nước khác”.

Ben Westcott, ký giả quốc tế của CNNnhận định: Một số thành viên trong vương triều đỏhọ Kim từng gặp một số ít Tổng thống Hoa Kỳ song đều là khi các vị đã mãn nhiệm. Cựu tổng thống Mỹ Jimmy Carter từng gặp lãnh đạo Bắc HànKim Il-sung (Kim Nhật Thành), ông nội Kim Jong-un, vào năm 1994.Tháng 03/2018, tại Brussels, Bỉ, cựu Ngoại trưởng Hoa Kỳ Madeleine Albright cho hay: “Năm 2000, trong thời gian còn tại chức, cựu Tổng thống Bill Clinton suýt gặpcố lãnh đạo Bắc Hàn Kim Jong-il (Kim Chính Nhật). Cuối cùng ông từ chối vì thiếu niềm tin. Thay vào đó, ông cử tôi đi thay. Lúc đó,Tổng thống Clinton đã khéo léo nói rằng ‘Tôi không đi vì chưa được chuẩn bị nên cử Ngoại trưởng Albright thay thế’”.Năm 2009, cựu tổng thống Mỹ Bill Clintonmới gặp ông Kim Jong-il tại Bình Nhưỡng.

Bây giờ… với tinh thần hăm hở hướng tới một chiến thắng ngoại giao, Tổng thống Donald Trump là người chủ động thúc đẩy đến cùng cuộc gặp Thượng đỉnh lần này, Kim Jong-un mới có dịp hội ngộ một vị Tổng thống Hoa Kỳ đang tại chức, đúng là “con hơn cha, nhà có phúc”.
Ben Westcott cho rằng, Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ Triều diễn ra, Bắc Hàn nhận được khá nhiều lợi ích tiềm tàng và quan trọng hơnlà bảo đảm được sự tồn tại của vương triều họ Kim.Lý do vì, xưa nay Bình Nhưỡng luôn coi Hoa Thịnh Đốn là mối đe dọa lớn nhất. Bất kỳ hiệp ước hòa bình nào với Hán Thành cùng những lợi ích nó mang lại đều cần Hoa Thịnh Đốn chấp thuận.

Một số nhà bình luận thời sự tin rằng, nếu Hoa Kỳ chấm dứt thái độ thù địch, Bắc Hàn sẽ an toàn, không còn sợ người nào can thiệp.Không những thế, những biện pháp trừng phạt cứng rắn Liên Hợp Quốc áp đặt lên Bắc Hàn vì chương trình nguyên tử và hỏa tiễn đã cắt đứt không ít nguồn thu nhập của Bình Nhưỡng, đặc biệt là khả năng xuất cảng nguyên liệu thô.Nếu đạt được một cam kết bảođảm an toàn từ Mỹ hay thuyết phục thành công Hoa Thịnh Đốn gỡ bỏ các lệnh trừng phạt, đó là chiến thắng vang dội đối với Kim Jong-un. Từ đây, lãnh đạo Băc Hàn có thể giữ vững quyền lực của mình …

Nữ ký giả Jean H. Lee cho rằng, dù nắm bắt tình hình nội bộ Bắc Hàn vô cùng khó khăn,ai cũng hiểu rõ, Kim Jong-un đang có tham vọng xây dựng quyền lực vững mạnh nhằm giữ chiếc ghế lãnh đạo trong nhiều thập kỷ sau. Bà nói: “Kim Jong-un lên nắm quyền sau cái chết đột ngột của cha, chắc chắn ông ta đang gặp nhiềuthách thức hay cảm giác bất an. Nay được ngồi họp hội nghị thượng đỉnh với Tổng thống Hoa Kỳ, không khác gì có được… ‘bùa hộ mệnh’”.
Lý Anh

Tin tức khác...