Tranh giành màn hình

Huy Lâm

Kể từ khi chiếc xe hơi đầu tiên được chế tạo cho số đông người sử dụng, có những bộ phận căn bản nguyên thủy của chiếc xe cho tới nay có thể nói hầu như không thay đổi: bánh xe, tay lái, cần sang số, bảng đồng hồ (hay bảng táp lô phiên âm theo tiếng Pháp, hoặc dashboard theo tiếng Anh). Trong số những bộ phận căn bản ấy, có lẽ bảng đồng hồ là bộ phận trong vài năm tới sẽ có những thay đổi triệt để nhất. Nó không còn là bảng đồng hồ bình thường như chúng ta vẫn thường thấy với những loại đồng hồ đo tốc độ xe, kiểm soát xăng trong bình, theo dõi nhiệt độ của máy, v.v… mà sẽ là một màn hình điện tử với hình ảnh và các con số hiện trên đó.

Nó là một trong những loại màn hình vẫn chưa được khai thác đầy đủ, thế nên ngành công nghệ xe hơi và một số công ty kỹ thuật của Thung lũng Điện tử hiện đang trong một trận chiến khốc liệt để dành quyền kiểm soát loại kỹ thuật mới này.

Đây sẽ là một thị trường béo bở với hàng tỷ Mỹ kim doanh thu từ các quảng cáo và dịch vụ, đồng thời nó cũng sẽ xác định cán cân sức mạnh giữa hai ngành công nghệ khổng lồ này. Hiện nay đã có một số loại xe mới đã bắt đầu trang bị loại màn hình này rồi, nhưng vì kỹ thuật còn quá mới nên đã nhận được không biết bao nhiêu lời than phiền từ người lái xe về các trục trặc kỹ thuật cũng như không dễ sử dụng.
Các công ty chế tạo xe hiện đang ra sức nỗ lực để giải quyết những vấn đề khó khăn kỹ thuật và đang rất cần chế tạo được những loại màn hình mới vừa hoạt động tốt lại vừa dễ sử dụng thì mới có thể lấy được lòng tin và tạo được mối quan hệ mật thiết với khách hàng của họ. Một số công ty xe cũng lo ngại một khi trao việc kiểm soát kỹ thuật này cho các công ty kỹ thuật thì rồi đây sẽ bị những công ty này tìm cách lấn sân để dần chiếm lấy thị trường chế tạo xe của họ. Trong khi đó thì hai công ty Alphabet (Google) và Apple cũng không bỏ lỡ cơ hội và đang tìm cách cài đặt những màn hình và ứng dụng quen thuộc của họ vào bên trong một số xe mới sản xuất một hai năm gần đây.
Thực ra cho đến nay cuộc chiến tranh giành ảnh hưởng về loại màn hình mới cho xe tương lai vẫn chưa ngã ngũ. Một số công ty sản xuất xe đã trao hoàn toàn việc thiết kế màn hình của bảng đồng hồ tương lai cho Google. Một số công ty khác, trong đó có Ford Motor và Daimler AG (làm xe Mercedes) đang đánh cá rằng họ có thể tự hoàn tất kỹ thuật này cho riêng họ.

Theo kết quả một cuộc nghiên cứu đầu năm nay bởi Tổ chức AAA về an toàn giao thông, trung bình một người Mỹ ngồi trong xe 51 phút mỗi ngày, và trong một ý nghĩa nào đó có thể nói họ bị giam cầm trong chính chiếc xe của họ. Vậy để giết hết gần một tiếng đồng hồ đó họ có thể nghe radio, hay lâu lâu liếc mắt vào màn hình trước mặt họ.

Và trên những màn hình trong xe tương lai, các nhà hàng, văn phòng bác sĩ và nhiều dịch vụ khác ở trong vùng có thể nhắm xem chiếc xe đang chạy trên những tuyến đường nào để gửi quảng cáo tới các khán thính giả bất đắc dĩ đang ngồi trong chiếc xe đó. Một công ty bảo hiểm có thể đề nghị bán cho các tài xế những loại bảo hiểm có giá thấp, trong khi các công ty chế tạo xe có thể dựa vào các dữ liệu về tình trạng của chiếc xe để đề nghị các dịch vụ sửa hoặc bảo trì các bộ phận có thể đã bắt đầu cũ trước khi chiếc xe thật sự bị hư hại phải nằm đường. Một số công ty đã hình dung ra một thế giới tương lai nơi mà khách hàng của họ có thể bắt đầu xem một chương trình truyền hình ở nhà, nhưng sau đó cần phải đi đâu, họ có thể ra xe,đưa ra một khẩu lệnh và rồi lại tiếp tục xem cùng chương trình đó ở ngay trên xe chứ không cần phải đợi về nhà.

Các sản phẩm hoạt động dựa trên dữ liệu cá nhân này đến năm 2030 có thể mở ra một thị trường mới có doanh thu có thể lên đến $750 tỷ một năm, với các dịch vụ từ quảng cáo cho tới bảo trì xe.
Một miếng bánh thơm ngon béo bở như thế thì ai lại không ham. Thế nên đã có người ví cuộc đối đầu giữa hai ngành công nghệ xe và kỹ thuật giống như một cuộc chiến tranh giành chiếc màn hình thứ tư, sau những màn hình của máy truyền hình, vi tính và điện thoại di động.
Công bằng mà nói, các công ty chế tạo xe bắt đầu bước vào cuộc chiến này với một bất lợi cố hữu. Các mẫu mã xe mới thường được thiết kế và nghiên cứu kỹ thuật từ nhiều năm trước và khách hàng của họ thường giữ chiếc xe lâu hơn là họ giữ chiếc điện thoại. Các công ty xe trước đây lại hay lưỡng lự mỗi khi cần phải chi tiêu một món tiền lớn để chế tạo những bộ phận điện tử tốn kém, và các bảng đồng hồ của loại xe cũ không được thiết kế để có khả năng cập nhật, không như những màn hình điện tử của máy vi tính hay điện thoại di động, cứ vài tháng lại được cập nhật nhu liệu một lần và hiển thị như một màn hình mới.
Các công ty chế tạo xe lại còn phải lưu ý đến khía cạnh mất tập trung của người lái xe và phải bảo đảm hệ thống màn hình có thể hoạt động trong nhiều điều kiện khác nhau. Hãy thử tưởng tượng một người lái xe 70 dặm một giờ trên xa lộ cùng lúc với tiếng gió rít bên ngoài, tiếng ồn của con nít ngồi ở hàng ghế phía sau, tiếng nhạc phát ra từ mấy cái loa và lâu lâu lại đưa tay vặn nút điều chỉnh thứ này thứ kia nữa thì người tài xế đó khó có thể hoàn toàn tập trung trong việc lái xe được. Thế nên, màn hình trong chiếc xe tương lai phải được áp dụng kỹ thuật có khả năng nhận diện giọng nói và người lái xe chỉ cần ra khẩu lệnh là các thiết bị trong xe sẽ biết phải làm gì.
Volkswagen hiện nay được cho là công ty xe đang đi tiên phong trong việc tự chế tạo bộ óc điện toán cho xe của họ cùng với các thiết bị và ứng dụng cho màn hình mà không cần đến sự trợ giúp của một công ty kỹ thuật nào khác. Hệ thống màn hình này sẽ được trình làng vào cuối năm nay trong các xe chạy điện thuộc thế hệ mới của Volkswagen.
Lý do công ty Volkswagen quyết định tự mình chế tạo lấy màn hình mới cho xe là vì họ lo ngại các thông tin cá nhân của người lái xe sẽ bị các công ty kỹ thuật thu thập để sử dụng cho mục đích kinh doanh của họ.
Người ta kể câu chuyện xảy ra cách đây mấy năm khi tổng giám đốc của công ty Volkswagen là Herbert Diess có một buổi họp với Sundar Pichai, tổng giám đốc của Google. Trong cuộc họp, ông Pichai đã giải thích rằng Google muốn thu thập dữ liệu của xe để có thể cải thiện kỹ thuật và kinh nghiệm của người sử dụng, và hỏi rằng nhu liệu Android cài đặt trong xe có thể được phép cho Google truy cập vào hệ thống vi tính để biết bình xăng của xe còn đầy hay cạn. Những người am hiểu về kỹ thuật cho biết là bằng cách này, Google có thể xác định khi nào thì chiếc xe cần đổ xăng và đến lúc đó màn hình trong xe sẽ tự động hiện lên bản đồ chỉ đường tới một cây xăng nào đó. Đương nhiên cây xăng đó đã có quảng cáo với Google rồi.
Một câu chuyện tương tự cũng đã xảy ra giữa công ty chế tạo xe BMW và Google nhiều năm về trước khi các giám đốc của Google hỏi BMW là họ có thể cài đặt thiết bị cảm ứng vào trong ghế của hành khách trong xe để xác định trọng lượng của người ngồi. Vẫn chưa hiểu rõ câu hỏi, các giám đốc của BMW hỏi lại Google vì sao họ lại cần những thông tin như thế và đã được Google cho biết là họ muốn xác định hành khách trong xe đó là con nít hay người lớn. Thu thập thông tin cá nhân chi tiết đến thế thì đừng hỏi tại sao một số công ty xe ngần ngại về khả năng khống chế của các công ty kỹ thuật trong những chiếc xe tương lai của họ.
Nhưng dù muốn dù không thì các nhu liệu của Google hiện đã được cài đặt khoảng 19 phần trăm trong tất cả các hệ điều hành trong xe, một con số mà các chuyên gia kỹ thuật nói rằng sẽ còn tiếp tục tăng vào có thể lên tới một phần ba vào năm 2024.
Google tìm đủ mọi cách để lấn chân vào thị trường xe là một phần của một chiến lược rộng lớn hơn để trong tương lai họ có thể cung cấp thêm những dịch vụ mới và mở mang thêm công việc kinh doanh của công ty. Theo công ty nghiên cứu thị trường eMarketer, với một hệ điều hành chung như thế sẽ cho phép khách hàng truy cập vào các sinh hoạt kỹ thuật số trên các màn hình khác nhau và giúp Google kiếm được khoảng $82 tỷ doanh thu quảng cáo trên các thiết bị di động vào năm ngoái.
Trong mấy năm tới khi các loại xe tự động lái (self-driving) được đưa vào hoạt động, có nhiều khả năng là người ta còn gắn thêm nhiều màn hình vào trong xe nữa, không chỉ để thay thế cho bảng đồng hồ mà còn có thể được gắn phía sau xe, bên các cánh cửa, phía sau lưng ghế v.v… là vì đến lúc đó người ta không còn phải cầm tay lái và có thêm thì giờ để làm việc, để mua sắm hay xem phim khi xe đang chạy trên đường.

Thế nên, thị trường màn hình cho xe sẽ còn lớn mạnh và các công ty chế tạo xe cũng như các công ty kỹ thuật đềuhiểu rõ tiềm năng của thị trường này. Hiện nay kỹ thuật màn hình cho xe mới chỉ ở giai đoạn bắt đầu nhưng cuộc chiến tranh giành ảnh hưởng và quyền kiểm soát cho loại kỹ thuật mới này đã hết sức gay gắt rồi.
Huy Lâm

Tin tức khác...