Phủ Khống

Bài – ảnh: Trần Công Nhung

 

Trong tour du lịch Tràng An, du khách sẽ ghé qua 1 Ðền (Trần) và hai Phủ: Phủ Ðột và phủ Khống. Phủ Ðột (đền Trình) và đền Trần.

Phủ Khống tuy không là nét nổi bật của danh thắng, nhưng phủ Khống như là chứng tích nhiều yếu tố huyền thoại bí ẩn, gắn liền với chuyện lăng mộ của vua Lê Ðại Hành, người đã lập ra nhà Tiền Lê.

Theo truyền thuyết, Lê Hoàn lên ngôi Hoàng đế. Một số vị quan triều Ðinh không khuất phục, đem quân chống lại Lê Hoàn. Quan Ðinh Công Tiết Chế (1) bị giam lỏng (Khống chế) tại khu vực phủ Khống. Khi nghe tin các cánh quân chống lại Lê Hoàn đều bị thất bại, các viên quan bị bắt và bị sát hại, Ðinh Công tiết chế đã tuẫn tiết. Nhân dân đã lập đền thờ ngài ngay nơi ngài bị giam lỏng.

Ðây cũng là phủ thờ 7 vị trung thần lo việc tang cho vua Ðinh. Họ đúc 100 quan tài bằng đồng và mang đi chôn cất. Sau đó họ cùng nhau tuẫn tiết bằng độc dược, mang theo bí mật về 100 chiếc quan tài, để mai sau không ai có thể biết đâu là mộ thật của vua Ðinh. Ðinh Công Tiết Chế vô cùng cảm kích trước nghĩa khí của 7 bậc trung thần, liền lập đền thờ cúng và trồng một cây thị bên cạnh. Sau khi Ðinh Công Tiết Chế mất, nhân dân trong vùng đã xây ngôi Phủ để tưởng nhớ các triều thần trung quân ái quốc.

Phủ Khống nằm trên một dải đất hẹp, lưng tựa vào hang Khống, bên phải là dãy núi đá dựng đứng, trước mặt là thung nước mênh mông. Chính nơi này trước kia được vua Ðinh chọn làm căn cứ quân sự, trấn giữ phía Nam kinh thành Hoa Lư. Chữ “Khống” còn hàm ý bí ẩn về vị trí lăng mộ Vua Ðinh Tiên Hoàng, đến nay cũng chưa ai biết nơi nào.

Lúc thuyền ghé vào phủ Khống, hai ông bà ngồi phía trước lên ngay vào làm lễ. Thấy họ đặt tiền vào dĩa rồi cùng khấn vái. Lúc ra, người đàn bà hí hửng cầm quả thị trên tay vừa bô bô với chồng “Có một quả độc nhất vợ chồng mình thỉnh, thế nào năm nay cũng có tin mừng”.

Thấy trước phủ có cây thị cổ thụ lại mọc trên gộp đá to hơn cai nia phơi lúa, tôi hỏi bác thủ từ:

– Cây thị này chắc là lâu năm lắm bác nhỉ, mà lại sống trên đá?

– Cây thị đã có từ nghìn năm nay, do Ðinh công tiết chế trấn giữ Nam thành thương tiếc 7 vị trung quân, trồng để tưởng nhớ. Ðấy là cây con, cây mẹ chết lâu rồi. Ðặc biệt là cây có hai loại quả hình dáng khác nhau: quả to tròn có hạt và quả dẹp không hạt. Quả dẹp luôn được dùng để dâng cúng trên bàn thờ 7 vị quan vì tươi và thơm rất lâu…Lúc nãy có một quả dẹp hai ông bà khách đã thỉnh rồi. Trên bành rễ của cây thị có bàn thờ 7 vị công thần trung thành của Triều đình, sau đưa vào trong miếu.

Từ ngoài sông nhìn vào, phủ Khống có mấy kiến trúc, phủ Khống nguyên thủy nhỏ như ngôi miếu, nằm bên phải, giữa có nhà hai tầng để tiếp khách, phía bên kia trước là nhà ăn nay để không.

Cạnh phủ Khống có chiếc cầu đá dẫn qua đền Báo Hiếu. Sau khi thăm phủ Khống, hầu hết du khách qua viếng đền Báo Hiếu. Tất cả các pho tượng trong điện thờ đều đúc bằng đồng và dát vàng.

Ðền chẳng khác gì một ngôi chùa nhỏ dành cho thập phương bá tánh dâng lễ cầu quốc thái dân an, tưởng nhớ công ơn ông bà cha mẹ.

Rời đền Báo Hiếu du khách xuống thuyền tiếp tục qua hang Khống cạnh bến đò, hang dài chừng 100m. Sau đó tiếp tục qua một số hang rồi về lại bến Sào Khê.

Nói về Danh Thắng Tràng An, ngoài các Ðền Phủ nổi tiếng linh thiêng, người ta còn đồn thổi về các linh vật nếu gặp thì sẽ được nhiều may mắn, như hứng được 3 giọt nước (hang Ba Giọt), hay thấy được chim Phượng Hoàng, giống chim linh đến độ người dân phải gọi bằng “cụ” y như người Hà Nội gọi “cụ Rùa hồ Gươm). Xin trích một đoạn trên báo mạng ca ngợi “cụ Phượng”:

“Hầu hết mọi người đều khẳng định là chưa từng nhìn thấy “cụ” mà chỉ nghe người này kể qua người khác như chuyện cổ tích, hoặc họ được nghe tiếng cụ lúc gần, lúc xa giữa thâm sơn cùng cốc. Chị Trần Thị Liên, vừa chèo thuyền vừa kể cho chúng tôi như một hướng dẫn viên du lịch chuyên nghiệp: Cách đây hơn 1.000 năm, “cụ phượng” thường xuất hiện trong những dịp lễ, Tết của đất nước. Khu vực Tràng An với núi non hiểm trở cũng là nơi trú ngụ của nhà binh, vua, quan lúc bấy giờ. Mỗi lần nhà vua đến đây, “cụ phượng” lại sải cánh bay ra chào đón và dẫn đường với tiếng kêu sang sảng. Khi giặc đến, “cụ” lại trở thành một thiên sứ, báo trước cho nhà vua điềm lành điềm dữ để chuẩn bị phòng thủ chống lại giặc ngoại xâm và dẫn đường cho nhà vua vào trong những hang động bí ẩn trú ngụ”.

Tôi nghĩ, do méo mó nghề nghiệp mà nhiều cây viết ưa “vẽ rắn thêm chân”. Suốt hành trìn 5km, qua 3 đền 6 hang, tôi chẳng nghe thấy chim muông gì, ngoại trừ mấy con le le mới nở lang thang một mình. Hang động rừng núi thì ù nhiều thay đổi mới lạ và bất ngờ. Hồi mới lên Sapa lần đầu tôi đã bị quảng cáo dụ leo lên núi Rồng, xem đủ loại lan rừng, nhiều giống cây quí hiếm, nhìn xuống Sapa như đang ở trên Tiên cảnh… Lúc lên được nửa đường gặp mấy ngừi đàn bà vừa đi vừa thở, tôi hỏi các bà xem được những gì? Mấy bà xổ một hơi tức giận vì bị gạt, chẳng có mẹ gì, mất tiền vé lại hao sức. Ðúng thế thật, hơn nửa đường lên núi chỉ thấy le ngoe mấy cụm lan vớ vẩn, vài ba chiếc cầu khỉ qua suối… Từ đó tôi không mấy tin những điều văn hoa của những cây viết về du lịch.

Ðồng ý đất nước phát triển, phải mở rộng cửa hội nhập với quốc tế. Phải phô trương thế mạnh để chiêu dụ khách, đấy là điều chính đáng. Tuy nhiên, thế giới người ta làm (thật) mà nói ít, chúng ta làm dối (hay không làm gì cả) mà nói nhiều.

Nhất là lớp trẻ nhìn lên thấy kẻ dư bạc nhiều tiền ăn chơi hưởng thụ xả láng theo bản năng nên không thiết gì về đạo đức. Cứu cánh của họ là làm sao cho mau có tiền, cả một xã hội thi đua lường gạt để tích lũy tiền bạc. Họ chỉ biết vì mình, coi tiền là tất cả. Họ lao vào những việc làm phi pháp để có tiền vui chơi, sa vào cờ bạc, nghiện hút, mất cả lương tri con người. Tệ nạn từ đó ngày càng trầm trọng mà gần như luật pháp phải bó tay. Nhìn vào góc độ nào của xã hội VN cũng đầy dẫy những bất cập, chỉ biết thở dài. Từ gia đình đến học đường ra xã hội… Biết đến bao giờ quê hương mới tươi sáng yên bình.

Trần Công Nhung

____________________________

(1) Ðinh Công Tiết Chế: Quang đầu Triều

Tin sách

Sách Quê hương qua ống kính bộ 16 tập (discount 50% 11 tập đầu). Còn mươi cuốn: Vào Ðời (350 trang), Tình Tự Quê Hương (250 trang) xin liên lạc tác giả: email: trannhungcong46@gmail.com,

(816)988-5040 hoặc add:

1209 SW. Hopi St.

Blue Springs, MO. 64015 (USA)

More Stories...