Nỗi lo lạm phát sau dịch

Theo báo cáo mới nhất của Bộ Lao động, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trong tháng 10-2021 tăng 6,2% so với cùng kỳ năm trước. Đây là mức tăng theo năm cao nhất kể từ tháng 11-1990.

Báo cáo này cũng gây thêm sức ép chính trị cho Tổng thống Joe Biden, trong lúc tỉ lệ ủng hộ dành cho ông giảm vì người dân ngày càng lo lắng cho nền kinh tế. Tổng thống Biden khẳng định: “Lạm phát đang gây thất thoát túi tiền của người dân và ưu tiên hàng đầu của tôi là đảo ngược xu hướng này”.

Cũng theo báo cáo đã nêu, giá một loạt hàng hóa, dịch vụ từ xăng dầu, chăm sóc sức khỏe đến hàng tạp hóa, giá thuê phòng… đã tăng vượt dự kiến trong tháng 10-2021.

Giá dầu tăng 12,3% trong tháng 10 và 59,1% trong năm qua. Giá năng lượng nói chung tăng 4,8% trong tháng 10 và tăng 30% trong năm qua. Giá thực phẩm cũng tăng 0,9% so với tháng trước và tăng 5,3% so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong nhóm thực phẩm, thịt, gia cầm, cá và trứng tăng 1,7% so với tháng 9 và 11,9% so với năm ngoái. Giá dịch vụ y tế tăng 0,5% và là mức tăng cao nhất trong 17 tháng qua. Dữ liệu của chính phủ vừa công bố cho thấy lạm phát trong tháng 10 ở Mỹ cao nhất trong 31 năm qua.

Trên thị trường lao động, tình trạng thiếu nhân công tạm thời cũng đẩy mức lương tăng cao. Tuy nhiên, lạm phát đang khiến mức tăng lương không còn mấy ý nghĩa và sức mua cũng giảm.

Một báo cáo riêng của Bộ Lao động cho thấy thu nhập trung bình hằng tuần được điều chỉnh theo lạm phát đã giảm 0,9% trong tháng 10-2021 và giảm 1,6% so với cùng kỳ năm ngoái.

Giá cả tại Mỹ đang chịu nhiều áp lực, từ nhu cầu cao của người tiêu dùng, tình trạng thiếu nhân công cho đến những khó khăn trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Tình trạng thiếu chất bán dẫn đang ảnh hưởng đáng kể đến ngành sản xuất ôtô và nhiều sản phẩm điện tử khác.

Bà Seema Shah, chuyên gia chiến lược tại Công ty Chief Global Investors, nhận định: “Lạm phát sẽ còn xấu hơn nữa, trước khi tình hình được cải thiện”.

Chủ tịch Cục Dự trữ liên bang (FED) Jerome Powell và Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen cho rằng áp lực về giá hiện tại là tạm thời và liên quan đến các vấn đề cụ thể của dịch COVID-19.

Từ giữa tháng 10-2021, Quỹ Tiền tệ thế giới (IMF) đã cảnh báo Mỹ nên chuẩn bị siết chặt các chính sách trong trường hợp lạm phát vượt ngoài tầm kiểm soát.

Tổng thống Joe Biden tin tưởng gói chi tiêu kiến trúc hạ tầng trị giá 1.200 tỉ USD vừa được thông qua có thể đảo ngược tình hình. Tuy nhiên, những ý kiến chỉ trích, nhất là từ Đảng Cộng hòa, cho rằng việc chi thêm hàng ngàn tỉ đô chỉ làm cuộc khủng hoảng hiện nay trở nên tồi tệ hơn.

Lạm phát khá ổn định trong những năm gần đây nhưng leo thang trở lại năm nay khi các doanh nghiệp bắt đầu nối lại hoạt động bình thường sau giai đoạn đóng cửa phòng dịch COVID-19.

Tin tức khác...