Đại sứ Canada tại Trung Quốc từ chức sau 2 năm sóng gió

Ông Dominic Barton đã đệ đơn từ chức đại sứ Canada tại Trung Quốc sau hai năm căng thẳng, trong đó ông được ca ngợi vì đã giúp bảo đảm sự tự do của hai công dân Canada, đồng thời bị chỉ trích vì mạnh mẽ thúc đẩy mối liên hệ thương mại chặt chẽ hơn với Bắc Kinh.

Thủ tướng Justin Trudeau hôm 6/12 đã thông báo về việc sắp ra đi của ông Barton, cho biết cựu giám đốc điều hành kinh doanh sẽ chính thức rời chức vụ đại sứ vào cuối năm nay.

Tuyên bố của ông Trudeau cho biết: “Trong hai năm qua, ông Dominic đã dẫn dắt đội ngũ của chúng tôi ở Trung Quốc với lòng quyết tâm, sự chính trực và lòng nhân ái, vào thời điểm mà quan hệ giữa hai nước phải đối mặt với những thách thức khó khăn”.

Thông báo nói trên được đưa ra ba tháng sau việc thả hai người Canada – Michael Kovrig và Michael Spavor – những người bị chính quyền Trung Quốc bắt giam vào tháng 12/2018.

Việc giam giữ họ tại nhà tù Trung Quốc rõ ràng là để trả đũa việc các giới chức Canada bắt giữ giám đốc điều hành Huawei Mạch Vãn Chu, người bị truy nã ở Mỹ với cáo buộc gian lận.

Trường hợp của hai ông Michaels đã thống trị nhiệm kỳ của ông Barton với tư cách là nhà ngoại giao hàng đầu của Canada ở Bắc Kinh. Trong một tuyên bố, Barton cho biết việc lấy lại tự do cho hai ông Michaels là “ưu tiên cốt lõi” của ông khi ông được Trudeau bổ nhiệm.

Ông Barton nói: “Làm việc để bảo đảm sự phóng thích cho Michael Kovrig và Michael Spavor là một trong những sự kiện quan trọng nhất trong đời tôi và tôi vô cùng cảm động trước sự dũng cảm và kiên cường của hai người đàn ông này, cũng như gia đình của họ. Đó là vinh dự của cả cuộc đời để giúp đỡ trong việc trả tự do cho họ và tôi vô cùng tự hào về nhiều công chức Canada đã giúp đưa họ về nhà”.

Thủ tướng Trudeau ca ngợi ông Barton về việc bảo đảm tự do cho hai ông Michaels: “Là một người bảo vệ nhân quyền và luật pháp, ưu tiên hàng đầu của ông luôn là bảo đảm tìm lại tự do cho Michael Kovrig và Michael Spavor, những người đã bị giam giữ tùy tiện ở Trung Quốc trong hai năm rưỡi”.

Tuy nhiên, ông Barton, người trước đây từng là giới chức điều hành cao cấp của công ty cố vấn toàn cầu McKinsey and Co., cũng bị chỉ trích vì thúc đẩy quan hệ thương mại rộng lớn hơn với Trung Quốc trong khi hai ông Michaels bị giam giữ, và bất chấp việc Bắc Kinh ngày càng có thái độ độc đoán. Trong tuyên bố của mình, ông Trudeau ca ngợi Barton vì đã giúp định hình mối quan hệ và ưu tiên của Canada với Trung Quốc. Thủ tướng nói: “Nhờ những nỗ lực của ông ấy, Canada hiện có vị trí tốt hơn để quản lý mối liên hệ quan trọng này và hoàn thành các mục tiêu ngoại giao của chúng ta”.

Thế Lai (Theo Canadian Press)