“Trường học dân chủ” ở Vancouver có khả thi?

Một số phụ huynh ở Vancouver hồi tuần trước đã đưa ra lời kêu gọi nên có một loại trường học gọi là “trường học dân chủ” (democratic school). Trong loại trường đó, người ta không nên đặt ra các chương trình học cụ thể nào cả, không ấn định một lịch học nào, không phân chia cấp lớp nào (no schedule, no grade) mà chỉ căn cứ trên sự lựa chọn nội dung học tập và tiến độ học do chính học sinh và phụ huynh lựa chọn và đề nghị.
Các “democratic schools” như thế theo họ sẽ thay đổi khác nhau, nhưng hầu hết đều sẽ hoạt động trên nguyên tắc các học sinh sẽ học bất cứ thứ gì chúng muốn, với tiến độ học riêng mà chúng thích. Học sinh sẽ được xem là những người “bình đẳng” với giáo viên và nhân viên, và sẽ tham gia vào các quyết định liên quan đến việc trường nên được điều hành, quản lý như thế nào. Để tuân thủ các quy định của tỉnh bang, các giáo viên sẽ cho điểm số và thứ hạng, nhưng để học sinh không tò mò, cạnh tranh điểm với nhau, phụ huynh sẽ ký một biên bản hứa là sẽ không hỏi về chúng. Các học sinh chỉ thấy điểm số của mình nếu chúng cần để tiếp tục chuyển sang một cấp học chính thức khác. Học khu Vancouver xác nhận đang xem xét khả năng này. Gần đây họ có đưa ra một yêu cầu tiến hành một cuộc nghiên cứu về tính khả thi của đề nghị, bao gồm loại “democratic school” như thế từ nhà trẻ đến lớp 12, như một phần trong các chương trình “chọn lựa” của mình.
Có một số chuyên gia giáo dục, thí dụ giáo sư đại học British Columbia E. Wayne Ross, thậm chí khẳng định rằng các nghiên cứu cho thấy các chương trình “do học sinh dẫn dắt” như thế (student-led programs) sẽ mang lại những kết quả giáo dục mạnh mẽ hơn những chương trình học tập thông thường. Giáo sư Ross tin rằng những học sinh nào hoàn tất một chương trình như vậy sẽ có nhiều khả năng hơn tự bênh vực cho bản thân, và sẽ là những người có tư duy tốt hơn. Theo ông ta, các “democratic school” đã từng có một lịch sử lâu dài ở Bắc Mỹ, bắt đầu từ cuối thế kỷ 18. Gần đây hơn, nhiều trường trong số đó đã xuất hiện trong suốt thời kỳ phản văn hóa (counterculture era) của các thập niên 1960, 1970. Albany Free School ở New York (vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay) chính là một trong số đó, cũng như Peninsula School ở Palo Alto, California, hoặc Alpha School ở Toronto.
Mặc dù vậy, cũng theo một số chuyên gia giáo dục, tuy “democratic schools” sẽ có những kết quả giáo dục mạnh mẽ, nhưng chúng lại không thích hợp với những phụ huynh và học sinh nào quá bận lòng với mô hình giáo dục theo cấp lớp và bằng cấp (grades and credentials).