Phái đoàn AIEA thanh sát nhà máy điện hạt nhân Zaporijjia

Vào ngày 29/8, Tổng giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế – AIEA thông báo dẫn đầu một nhóm chuyên gia đến nhà máy điện hạt nhân Zaporijjia của Ukraine, hiện bị quân Nga kiểm soát. Trung tâm khai thác hạt nhân lớn nhất châu Âu này từ nhiều tuần qua là mục tiêu tấn công mà cả Nga và Ukraine đều đổ lỗi cho nhau, làm dấy lên nhiều lo lắng nguy cơ xảy ra một tai nạn hạt nhân nghiêm trọng.

Theo AFP, từ nhiều tháng qua, lãnh đạo AIEA đã yêu cầu được đến thanh sát địa điểm, cảnh báo nguy cơ thật sự về một thảm họa hạt nhân. Nhà máy hạt nhân Zaporijjia với sáu lò phản ứng có thể sản xuất 1.000 MW mỗi lò, đã bị quân Nga chiếm từ hồi đầu tháng Ba và giờ là mục tiêu oanh kích từ nhiều tuần qua. Matxcơva và Kiev đổ lỗi cho nhau là thủ phạm.

Hôm thứ Bảy, 27/08, tập đoàn năng lượng Energoatom của Ukraine cảnh báo nguy cơ rò rỉ phóng xạ và hỏa hoạn sau nhiều vụ pháo kích mới. Trước đó, giữa hai ngày thứ Năm 25 và thứ Sáu 26/8, nhà máy này đã hoàn toàn bị ngắt kết nối với mạng lưới điện quốc gia do các đường dây điện đã bị hư hại. Diễn tiến này đã khiến phương Tây và quốc tế lo ngại. Liên Hiệp Quốc nhiều lần kêu gọi ngưng các hoạt động quân sự xung quanh khu vực.

Theo AFP, đòi hỏi này của AIEA đã từng bị tổng thống Ukraine phản đối, khi lo sợ rằng một chuyến thăm như vậy sẽ hợp pháp hóa hành động chiếm đóng nhà máy của Nga trước cộng đồng quốc tế. Sau cuộc điện đàm giữa tổng thống Pháp Emmanuel Macron và nguyên thủ Nga Vladimir Putin, phía Nga đã chấp thuận cho AIEA thanh sát.