“Nụ dương cầm Hồng Ân”: Kết thúc hành trình tỵ nạn ở Đức

Cách nay 5 năm, Nguyễn Quang Hồng Ân, 14 tuổi, mảnh mai, gầy gò nhưng với mười ngón tay ngà lướt trên phím đã đoạt cùng một lúc ba giải thưởng tại cuộc thi dương cầm quốc tế “International Piano Competition” được tổ chức từ ngày 03 đến ngày 17 tháng 6 năm 2014 ở thính đường Le Petit Trianon Theater, San Jose, California: Giải Honorable Mention, Giải Học bổng toàn phần tại Academy Jerusalem, Do Thái, Giải Học bổng toàn phần tại Viện Âm Nhạc St. Andrew in Ontario, Canada.
Có 91 thí sinh thuộc tất cả các quốc gia trên thế giới được mời tham dự cuộc tranh tài, trong đó có Hồng Ân là thí sinh người Việt Nam duy nhất và cũng là lần đầu tiên một thiếu nữ Việt được trao tặng ba giải thưởng.
Tiếp đến, Hồng Ân đoạt giải nhất tại cuộc thi âm nhạc nổi tiếng Piano-Steinway, được tổ chức tại Đức. Để dự cuộc thi này, thí sinh phải vượt qua vòng sơ tuyển tại quốc gia gốc, sau đó phải đứng đầu trong châu lục, nơi thí sinh cư ngụ và phải vượt qua vòng loại tại Đức.
Trước đó, Hồng Ân từng được chính phủ Nhật Bản tài trợ sang Nhật theo chương trình trao đổi văn hóa.
Hai tuổi rưỡi, Hồng Ân đã biết phân biệt được từng nốt nhạc, 4 tuổi mẹ em bắt đầu dạy em học đàn và năm 2008, đậu thủ khoa trong cuộc thi tuyển vào nhạc viện Sài Gòn.
Truyền thông gọi Nguyễn Quang Hồng Ân là “Nụ dương cầm Hồng Ân” và thân phụ của cô bé tài hoa này là cựu tù nhân lương tâm Nguyễn Quang Hồng Nhân.
Năm 2015, do cô còn ở tuổi vị thành niên, nhà hoạt động nhân quyền Nguyễn Quang Hồng Nhân cùng vợ được tháp tùng theo Hồng Ân dự các kỳ thi Piano Quốc tế và trình diễn trong các chương trình âm nhạc được tổ chức tại Áo và Đức. Chuyến đi này của “Nụ dương cầm Hồng Ân” do Ủy ban Giáo dục Công giáo, thuộc Hội Đồng Giám Mục Việt Nam tài trợ,
Ngay sau khi Hồng Ân kết thúc các buổi trình diễn, gia đình ông Nguyễn Quang Hồng Nhân đã đệ đơn xin tỵ nạn chính trị tại Đức.
Con đường tỵ nạn chông gai
Cựu tù nhân lương tâm Nguyễn Quang Hồng Nhân, năm 1979 đã bị tòa án CSVN ở thành phố Nha Trang, Khánh Hòa tuyên án 20 năm tù do đã “hoạt động tuyên truyền chống phá Cách mạng” và tổ chức đưa sinh viên, học sinh ra ngoại quốc.
Trong 17 năm tù đày, ông đã trải qua các trại tù: Trần Phú, Nha Trang (2 năm), A 30 Tuy Hòa, (3 năm), A 20 Trại Xuân Phước, Phú Yên (6 năm), Xuyên Mộc, Bà Rịa (2 năm) và Z 30 Xuân Lộc, Long Khánh (4 năm).
Ra tù năm 1996, ông Nguyễn Quang Hồng Nhân đã mở Trường Công nghệ Yersin, Đà Lạt, dạy nghề cho sinh viên Tây Nguyên. Năm 2010, ông thành lập diễn đàn Đại học Nhân Quyền. Năm 2014, Hội Cựu Tù nhân Lương tâm Việt Nam ra đời và ông Nguyễn Quang Hồng Nhân là một trong những sáng lập viên. Cùng năm này, ông thành lập Viện Nhân Quyền Việt Nam.
Không may, năm 2016, chính phủ Đức đã bác đơn xin tỵ nạn của gia đình cựu tù nhân lương tâm Nguyễn Quang Hồng Nhân.
Trước sự việc này, Chủ tịch Hội Đồng Giám mục Việt Nam đã lên tiếng qua một thư chính thức đề nghị Đức Hồng Y Marx. Chủ tịch Hội Đồng Giám mục Đức, can thiệp giúp gia đình ông Nguyễn Quang.
Chủ tịch Liên hội người Việt tỵ nạn Cộng Hòa tại Liên bang Đức, tiến sĩ Hoàng Thị Mỹ Lam, Chủ tịch Trung tâm Văn hóa Nguyễn Trường Tộ, tiến sĩ Nguyễn Đăng Trúc, Chủ tịch Phong Trào Dân Tộc Tự Quyết Việt Nam, đồng sáng lập viên Viện Nhân Quyền Việt Nam, cựu Quốc vụ khanh Việt Nam Cộng Hòa trước năm 1975, luật sư Lê Trọng Quát, Mạng lưới Nhân quyền, Phong trào Giáo dân Hải ngoại, Đức quốc, Phạm Hồng Lam đã cùng gửi thỉnh nguyện thư khẩn cầu chính phủ Đức tái xét trường hợp của gia đình ông Nguyễn Quang Hồng Nhân.
Trước viễn ảnh một cựu tù nhân lương tâm, một nhà tranh đấu nhân quyền bị trục xuất về Việt Nam, sẽ đối diện với những hiểm nguy đang chờ đón, an toàn của gia đình bị đe dọa, bác sĩ Nguyễn Quốc Nam, Phó Chủ tịch Liên Minh Dân Chủ đã điện thoại khẩn cấp đến TNS Ngô Thanh Hải.
Sau khi nhận được thư khẩn cầu của ông Hồng Nhân, TNS Ngô Thanh Hải đã khẩn cấp gởi thư đến Đại sứ Canada tại Đức, ông Stéphane Dion, nhờ ông can thiệp với chính quyền Nuremberg, Đức, tạm ngưng lệnh trục xuất gia đình ông Hồng Nhân, với lý do Cộng đồng người Việt tại Toronto thông qua Tổ chức VOICE Canada sẽ bảo lãnh gia đình ông Hồng Nhân định cư tại Canada.
Để có thể bảo lãnh gia đình ông Nguyễn Quang Hồng Nhân gồm 3 thành viên, VOICE Canada cần có ngân khoản 24.200 Gia kim ký quỹ theo chương trình tư nhân bảo trợ do Bộ Di trú, Tỵ nạn và Công dân vụ quy định.
Hưởng ứng lời kêu gọi của VOICE Canada, vì tình đồng bào, vì lòng nhân đạo, cộng đồng người Việt ở Canada đã chung tay đóng góp tiền ký quỹ để cứu giúp gia đình một cựu tù nhân lương tâm.
Vào thời điểm đó, VOICE Canada chưa có quy chế “Sponsorship Agreement Holder” (SAH) để có thể bảo lãnh trực tiếp người tỵ nạn, không cần phải thông qua Cao ủy Tỵ Nạn Liên hiệp quốc.
VOICE Canada đã liên lạc với JIAS (Jewish Immigrant Aid Services) của Cộng đồng người Do Thái, để nhờ tổ chức này sử dụng hạn ngạch thặng dư SAH bảo lãnh gia đình ông Hồng Nhân.
Ngày 15 tháng 11 năm 2017, JIAS gửi đơn bảo lãnh gia đình ông Hồng Nhân lên Bộ Di trú Canada.
Sau một năm chờ đợi, ngày 06 tháng 2 năm 2018, chính phủ Đức, lần thứ 2, bác đơn xin tỵ nạn của ông Hồng Nhân.
Trước diễn tiến có chiều hướng bất lợi cho việc xin nhập cư Canada của gia đình ông Hồng Nhân, VOICE Canada và TNS Ngô Thanh Hải vận động với Bộ Ngoại giao Canada, thông qua đại sứ Canada tại Đức, ông Stephane Dion, yêu cầu chính phủ Đức, chấp thuận cho ông Hồng Nhân gia hạn thời gian tạm trú tại Đức, trong khi chờ Canada xúc tiến thủ tục phỏng vấn
Do gia đình ông Hồng Nhân không được phép rời thành phố Nuremberg, theo án lệnh của tòa án di trú Đức, ngày 22 tháng 3 năm 2019, nhân viên di trú Tòa đại sứ Canada ở Vienna thông báo cho biết sẽ đến tận nơi cư trú của gia đình ông Hồng Nhân, để tiến hành cuộc phỏng vấn.
Bất ngờ, ngày 26 tháng 3 vừa qua, lúc 8 giờ 30 sáng, ông Nguyễn Quang Hồng Nhân và vợ là bà Trịnh Thúy Hạnh bị Đức trục xuất về Việt Nam, theo án lệnh tòa án di trú Đức ban hành vào năm 2016.
Cô Nguyễn Quang Hồng Ân, lúc đó, đang tạm trú trong khu dành cho người tỵ nạn. Giám đốc khu tỵ nạn đã yêu cầu cô phải rời khỏi nơi đây và để lại tất cả vật dụng, đồ đạc, chỉ được mang theo điện thoại.
“Thông hành mang quốc tịch Việt Nam của con đã hết hạn từ năm 2017, con không gia hạn nên con trở thành người vô quốc tịch, và nhờ vậy, Đức chưa trục xuất con”, cô Hồng Nhân, cho biết lý do cô được ở lại Đức trong khi ba mẹ cô bị áp tải ra phi trường cưỡng bức hồi hương.
Lúc 12 giờ 30 đêm ngày 27/03, giờ Nuremberg, Đức, cảnh sát Đức đã đập cửa phòng của Hồng Nhân, và nói với Hồng Nhân rằng cô đang cư trú ở Đức bất hợp pháp.
Trước áp lực của cảnh sát Đức, cô Hồng Nhân lo sợ rằng cô sẽ bị giao trả về Việt Nam, phải đình trệ việc học.
Tòa đại sứ Canada tại Vienna, một lần nữa, đã can thiệp xin cho cô Hồng Ân được lưu trú ở Đức thêm một thời gian. Tổ chức JIAS, theo đề nghị của VOICE Canada, đã gửi thư thỉnh cầu Bộ Di trú Canada miễn thủ tục phỏng vấn cô Hồng Ân để tiến trình bảo lãnh được nhanh hơn.
Khép lại chặng đường tỵ nạn ở Đức
Trong 4 năm tỵ nạn ở Đức, Hồng Ân theo học trường Đại học Âm nhạc Nuremberg và tốt nghiệp cử nhân khoa trình diễn piano cổ điển. Sau khi hoàn tất học trình đại học, Hồng Ân nộp đơn ghi danh dự cuộc thi tuyển chọn sinh viên cho chương trình Cao học Âm nhạc khoa trình diễn nhạc cụ.
Ngày 17 tháng 7, bà Christine Schüßler, Chánh văn phòng Thị trưởng thành phố Nuremberg, Đức cho biết Tòa Thị chính Nuremberg đã đình chỉ lệnh trục xuất cô Nguyễn Quang Hồng Ân, và sẽ giúp cô được tạm trú ở Đức sau khi cô được trường Đại học Âm nhạc Nuremberg thông báo cô đã trúng tuyển vào chương trình cao học ngành biểu diễn dương cầm.
Bà Christine Schüßler xác nhận cô Hồng Ân sẽ được cấp quy chế di trú theo Điều luật 25a, dựa trên tiêu chuẩn “phụ nữ trẻ, có khả năng hội nhập xã hội, đã cư ngụ ở Đức 4 năm”
“Ở Đức có Điều luật 25a cấp quy chế thường trú nhân cho những người trẻ dưới 21 tuổi, hội nhập tốt xã hội Đức, có thành tích học tập xuất sắc ở Đức, tốt nghiệp một trường ở Đức; đã ở Đức 4 năm… những điều kiện này thì cháu đã đáp ứng được, nay lại thêm đậu vào Cao học ở tuổi 19”.
“Điều luật này mang tính nhân đạo rất cao, tuy nhiên, có thêm hai điều kiện nữa là tự túc về nhà ở và tự túc về tài chánh. Về nơi ở thì Hội Thánh Tin lành ở Đức hứa sẽ giúp em về nơi ở, còn về tài chánh thì hiện giờ cháu chưa có.”
Điều khoản 25a của Đạo luật Di trú của Đức, còn được gọi là AufenthG, sửa đổi lần cuối vào năm 2017, có nêu rõ việc chính quyền bảo đảm cho thanh thiếu niên hội nhập tốt có cơ hội được lưu trú ở Đức trên căn bản nhân đạo.
Đối diện với một tương lai bất định và luôn bị ám ảnh trong ký ức cảnh tượng kinh hoàng khi nhìn thấy ba mẹ bị lôi ra xe trục xuất về nước cộng với nỗi lo sợ sẽ lâm vào hoàn cảnh tương tự, trong một điện thư gửi cho VOICE Canada, cô Hồng Ân cho biết cô không thể chờ đợi lâu hơn và buộc sẽ phải chấp nhận việc định cư ở Đức.
Để đáp ứng yêu cầu của chính quyền Đức, phải tự túc về phương diện tài chánh trong thời gian học Cao học, cô Hồng Ân thỉnh cầu tổ chức JIAS giải ngân tài khoản ủy thác 24.200 CAD do Cộng đồng đóng góp để cô có thể lưu trú ở Đức.
Ngày 09 tháng 8, cô Hồng Ân đã gửi thư cho VOICE Canada. Thư viết:
Kính gởi Cộng đồng người Việt Canada,
Kính thưa Quý vị,
Nhờ TNS Ngô Thanh Hải giới thiệu, gia đình tôi được gần gũi với Cộng đồng người Việt tại Canada hơn. Trong lúc chúng tôi bế tắc về thủ tục tỵ nạn tại Đức, tổ chức JIAS đã giúp chúng tôi trong tiến trình xin tỵ nạn tại Canada và VOICE Canada đứng ra nhận tiền ký quỹ bảo trợ do Cộng đồng người Việt Quốc Gia Canada đóng góp giúp đỡ.
Kính thưa Cộng đồng, nhưng chẳng may thời gian chờ đợi thủ tục vào Canada quá lâu, Ba Mẹ tôi đã bị Đức trục xuất, tôi còn ở lại và nay nhờ thi đậu vào Cao học, mới 19 tuổi, nên được ở lại theo điều 25A của luật pháp Đức: Tuổi trẻ hội nhập tốt.
Tuy nhiên với những điều kiện thật ngặt nghèo là tự túc về mọi mặt. Chỗ ở thì Hội Thánh Tin Lành Đức giúp nhưng tài chánh thì chưa. Vì vậy , tôi thỉnh nguyện Cộng đồng người Việt Canada đồng ý giúp chuyển số tiền ký quỹ, ($24,200) hiện đang nằm trong Trust Account tại Canada sang Đức để chứng minh tôi có đủ tài chánh trong thời gian 2 năm học Cao học tại Đức.
Kính thưa Cộng đồng, theo ông Chủ tịch VOICE Canada Đỗ Kỳ Anh, trong cuộc điện đàm với tôi có cho biết rằng, tổ chức JIAS đã cho nhận lại Trust Account, và tôi viết thư này cảm ơn Cộng đồng để VOICE Canada sẽ chuyển gấp cho tôi để tôi kịp làm thủ tục bảo đảm tài chánh cho việc hoc tập tại Đức.
Một lần nữa kính cảm ơn Quý vị
Trân trọng,
Nguyễn Quang Hồng Ân

Trước đó, ngày 01/08, đại diện tổ chức JIAS, bà Lia Kisel, cho biết JIAS đồng ý với quyết định rút đơn xin thường trú tại Canada của cô Hồng Ân và JIAS sẽ thực thi các yêu cầu của VOICE Canada về vấn đề giải ngân đồng thời cầu chúc cô Hồng Ân có một cuộc sống lâu dài và mạnh khỏe ở một đất nước an toàn.
Chủ tịch VOICE Canada, xác nhận với PV Thời Báo, VOICE Canada tôn trọng quyết định của cá nhân cô Hồng Ân và sẽ chuyển ngân khoản ký quỹ nói trên để cô có cơ hội định cư ở Đức. Mong muốn của VOICE Canada là cô Hồng Ân có một tương lai tốt đẹp và một cuộc sống an bình sau một hành trình dài hơn 4 năm tìm Tự do.
VPY

Tin tức khác...