Đạo diễn Clay Phạm: “Hy vọng nhân quyền và sự thật sẽ được thực thi trên đất nước chúng ta”

VPY
Tính đến ngày 16/07, blogger Mẹ Nấm (Nguyễn Ngọc Như Quỳnh) đã tuyệt thực sang ngày thứ 10. Bà Nguyễn Thị Tuyết Lan, mẹ của blogger Mẹ Nấm, viết trên trang facebook cá nhân: “Hôm nay là ngày thứ mười, Nguyễn Ngọc Như Quỳnh tuyệt thực. Tôi không biết sinh mạng con tôi ra sao. Xin mọi người giúp và đồng hành, cầu nguyện cùng gia đình chúng tôi.”
Blogger Mẹ Nấm đang thụ án 10 năm tù về tội “Tuyên truyền chống nhà nước” tại Trại giam số 5 ở tỉnh Thanh Hóa.

“Trại giam số 5 ở tỉnh Thanh Hóa là nơi rừng núi hẻo lánh, thâm sơn cùng cốc, gió Lào nóng rát thịt da. Trại giam này giống như nhiều trại giam khác tại miền Bắc về sự đối xử vô cùng khắc nghiệt, tàn độc đối với tù chính trị. Đây cũng là nơi các nữ tù nhân chính trị bị giam cầm như Lê Thị Công Nhân, Võ Thu Thủy, Hồ Thị Bích Khương, Nguyễn Đặng Minh Mẫn và hiện nay là Mẹ Nấm Nguyễn Ngọc Như Quỳnh”, cựu tù nhân trại này, ông Lê Văn Sơn cho biết.

Trong lúc tính mạng của Mẹ Nấm đang “bị đe dọa”, cuốn phim tài liệu về gia đình blogger này “Khi mẹ vắng nhà” đã được trình chiếu tại Bangkok đã khiến nhiều khán giả, trong đó có giới truyền thông quốc tế xúc động.

Phim “Khi mẹ vắng nhà” dài khoảng 40 phút nói về cuộc sống của bà, mẹ, và hai con còn nhỏ của blogger Mẹ Nấm sau khi người phụ nữ tranh đấu cho nhân quyền này bị Hà Nội cầm tù.
Tháng 6 vừa qua, Nguyễn Ngọc Như Quỳnh đã được trao giải Tự do Báo chí Quốc tế của Ủy Ban Bảo Vệ Ký Giả và được đề cử giải Nobel Hòa Bình.
Năm 2010, blogger Mẹ Nấm đoạt giải Hellman/Hammett của Tổ chức Theo dõi Nhân quyền. Năm 2015, blogger Mẹ Nấm được trao giải Người Bảo vệ Quyền Dân sự của tổ chức Civil Rights Defenders. Năm 2017 blogger Mẹ Nấm được Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ.

vinh danh là Phụ nữ Dũng cảm Quốc tế.
Ngày 27/06, luật sư Trịnh Hội, Chủ tịch tổ chức VOICE, mang phim “Khi mẹ vắng nhà” đến trình chiếu lần đầu tiên tại trụ sở Câu Lạc Bộ Báo chí Quốc tế của Thái Lan.
“Khi mẹ vắng nhà” cho thấy, bà Tuyết Lan vừa chăm sóc mẹ già ngồi xe lăn, vừa nuôi hai cháu ngoại là hai con nhỏ của Quỳnh, vừa đi thăm nuôi con trong tù.

Hàng ngày bà giữ xe cho học sinh để kiếm thêm thu nhập. Những cảnh bà ngoại tất bật lo cơm nước, tắm rửa cho hai đứa cháu, cảnh cháu rớm nước mắt khi bà răn dạy, và bà cũng ứa nước mắt theo”
Nhiều khán giả khi xem phim phải khóc, không thể ngăn dòng nước mắt trước những cảnh ghi lại đời sống hàng ngày của hai đứa con thiếu vắng mẹ.

“Khi Mẹ Vắng Nhà” phác họa chân dung của thân mẫu Mẹ Nấm, bà Nguyễn Thị Tuyết Lan, đã tranh đấu để được là người giám hộ duy nhất, có quyền chăm sóc hai đứa cháu ngoại của bà. Cha của hai đứa trẻ đã bỏ rơi chúng. Phim trình bày đời sống của một gia đình bình thường trong hoàn cảnh đặc biệt. Trong phim, bà kể lại một chuyến viếng thăm con đang ở trong nhà tù trong khi cháu ngoại còn quá nhỏ để hiểu tại sao mẹ em không thể về nhà, và em không được phép thăm mẹ.
Chấp nhận hiểm nguy để nói lên sự thật
Clay Phạm, đạo diễn và cũng là người bấm máy quay phim “Khi mẹ vắng nhà”, hiện đang sinh sống tại Sài Gòn. Anh học làm phim tài liệu từ khóa hướng dẫn về điện ảnh do các đoàn làm phim Âu châu tại Việt Nam tổ chức,

“Khi mẹ vắng nhà” là phim đầu tay của người đạo diễn trẻ này. Clay Phạm cho biết anh có ba lý do để thực hiện cuốn phim này:
“Muốn kể một cách chân thực nhất về câu chuyện của một gia đình tù nhân lương tâm. Họ cũng chỉ là những con người rất chân phương giản dị, có khác chăng là tình cảm của họ dành cho đất nước Việt Nam nhiều hơn, tha thiết hơn…
– Phim được thực hiện với niềm ước ao rằng sẽ có nhiều hơn nữa những sự đồng cảm với hoàn cảnh của chị Quỳnh và số phận của hai đứa con của chị (Nấm & Gấu) và cũng mong muốn nhiều cá nhân và tổ chức sẽ cùng lên tiếng để Quỳnh sớm thoát khỏi vòng lao lý để gia đình họ sớm được đoàn tụ.
– Đồng thời cũng muốn chứng minh rằng bất cứ ai cũng có thể trở thành một nhà hoạt động nhân quyền miễn họ có tấm lòng tha thiết dành cho quê hương Việt Nam”.

Ngày 04/07, Câu lạc bộ báo chí Quốc tế FCCT tại Bangkok phải hủy bỏ chương trình chiếu lại cuốn phim này do khiếu nại của Tòa đại sứ CS Việt Nam.
Bốn giờ đồng hồ trước buổi chiếu phim, FCCT (Foreign Correspondents Club of Thailand – FCCT) gửi điện thư cho các thành viên:

“Vì khiếu nại của Tòa Đại sứ Việt Nam, chương trình chiếu lại cuốn phim When Mother’s Away tối nay đã bị hủy bỏ. Bức thư yêu cầu hủy bỏ này được Trạm cảnh sát Lumpini, Bangkok, gửi đến cho chúng tôi sáng nay, theo sau là chuyến viếng thăm câu lạc bộ FCCT của một đại tá cảnh sát thuộc một đơn vị đặc biệt. Dường như Bộ Ngoại giao Thái không được tham khảo về quyết định này”.

Ngày 05/07, trong cuộc họp báo thường kỳ, Phó Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao CS Việt Nam Nguyễn Toàn Thắng đã trả lời về việc bộ phim tài liệu “Khi mẹ vắng nhà” bị cấm chiếu tại Thái Lan: “Chúng tôi được biết là đây là một bộ phim có nhiều thông tin sai lệch về một cá nhân đã bị xét xử và đang thi hành án theo pháp luật Việt Nam. Chúng tôi hiểu rằng Thái Lan cũng ý thức được việc này”.
Nhận định về phát biểu của ông Nguyễn Toàn Thắng, Clay Phạm nói với Thời Báo qua điện đàm: “Với nhận định chung chung từ phía Bộ Ngoại Giao Việt Nam như thế này thì tôi tự đặt câu hỏi, đã xác nhận là sai lệch thì sai lệch như thế nào và mức độ ra sao? Hay chỉ cần bất cứ ấn phẩm nào liên quan đến Tù nhân Lương tâm và bất đồng chính kiến thì đều bị quy chụp là sai lệch?”.

Clay Phạm cho biết cảm tưởng của anh khi hay tin phim bị cấm trình chiếu ở Thái Lan: “Tôi biết nhà cầm quyền Việt Nam đang phản ứng rất gay gắt về “Khi Mẹ Vắng Nhà” của tôi, dù phim chỉ là câu chuyện gia đình của một tù nhân lương tâm. Không hề định kiến hay bất kỳ sự cổ suý nào cho khuynh hướng chính trị.
Trong cách nhìn chính trị hoá của nhà cầm quyền Việt Nam thì bất cứ ấn phẩm nào liên quan đến các nhà hoạt động dân chủ nhân quyền, tù nhân lương tâm tại Việt Nam đều bị xem là tuyên truyền chống phá nhà nước.
Trong một diễn biến khác, rất nhiều những tổ chức quốc tế về nhân quyền trên thế giới muốn công chiếu phim này, điều đó chứng tỏ vấn đề nhân quyền tại Việt Nam đã được thế giới quan tâm”.
Luật sư Trịnh Hội nói về việc Tòa đại sứ CSVN tại Thái Lan đã yêu cầu cảnh sát Thái cấm trình chiếu phim“ Khi Mẹ Vắng Nhà”: “Điều này cho chúng ta thấy rằng nhà cầm quyền CSVN rất sợ nhiều người biết được sự thật bất kể là ở trong hay ngoài nước. Và cũng vì lý do đó mà VOICE sẽ tiếp tục đưa sự thật ra ánh sáng thông qua câu chuyện của Mẹ Nấm và phim tài liệu Khi Mẹ Vắng Nhà. Trong thời gian sắp tới, cá nhân tôi sẽ đại diện cho VOICE đem trình chiếu cuốn phim này trên toàn thế giới.”

“Phim là một câu chuyện đời thường của gia đình tù nhân lương tâm Mẹ Nấm – Nguyễn Ngọc Như Quỳnh. Quỳnh bị bắt vì lý do bất đồng chính kiến với nhà cầm quyền Việt Nam.

Phim không để cập đến quá trình hoạt động nhân quyền của chị Quỳnh, chỉ là một phim về người thân của chị Quỳnh (Người bà, Người mẹ và hai đứa con của cô ấy) sau khi chị Quỳnh bị bắt. Là những sinh hoạt rất đổi bình dị của một người mẹ đi tìm công lý cho con, một người bà hết lòng gánh vác mọi trách nhiệm chăm sóc hai cháu khi con gái ngồi tù, của 2 đứa trẻ bơ vơ lạc mẹ phải tự trưởng thành bằng chính nghị lực của mình”, Clay Phạm nói về nội dung phim “Khi Mẹ Vắng Nhà”.

Clay Phạm cho biết về sự an toàn của cá nhân anh hiện nay: “Cuốn phim Mẹ Vắng Nhà đang được trình chiếu rộng rãi ở một số nơi trên thế giới, điều đó đồng nghĩa với việc an toàn của bản thân tôi cũng bị đe doạ khi nhà cầm quyền ra sức đàn áp để tìm cách ngăn chặn ảnh hưởng của cuốn phim. Tôi đang sinh sống tại Việt Nam và cũng chính vì lý do làm cuốn phim Mẹ Vắng Nhà nên tôi đã bị nhà cầm quyền Việt Nam cấm xuất cảnh.

An Ninh Việt Nam vẫn theo dõi và quan sát hằng ngày tại khu vực tôi sinh sống”.
Kết thúc buổi mạn đàm, Clay Phạm nói: “Tôi chỉ mong nhiều người có cái nhìn khách quan nhất về gia đình của một tù nhân lương tâm và mong muốn chị Quỳnh sẽ sớm được trả tự do, sớm đoàn tụ với gia đình. Tôi hy vọng nhân quyền và sự thật sẽ được thực thi trên đất nước của chúng ta – Việt Nam”.
VPY

Tin tức khác...