Ai Về Sông Tương

Bài hát “Ai về Sông Tương” của nhạc sĩ Thông Đạt ( hay Văn Giảng) đã được sáng tác vào năm 1949 ở Huế.
Hơn 70 năm trôi qua, bài hát Ai Về Sông Tương vẫn được nhiều người ưa thích và là một trong những bài hát “bất tử”.
Nhạc sĩ Thông Đạt đã làm bài- hát Ai Về Sông Tương, để tưởng nhớ cho một cuộc tình nên thơ với một o Huế, nhưng cuộc tình tan vỡ vì gia đình cô gái không muốn con lấy một người nghệ sĩ mà người đời vẫn gọi là ” xướng ca”
Theo lời kể của nhạc sĩ Văn Giảng ( Thông Đạt) thì nhiều năm sau khi chia tay,, nhạc sĩ Văn Giảng vào rạp cine Tân Tân ở gần cầu Trường Tiền bên bờ Bắc Sông Hương để coi phim “Bé Nhà Trời” (Les enfants du paradis). Bỗng ở hàng ghế trước mặt, ông thấy một cô gái tóc dài. Tuy nhìn không rõ mặt nhưng từ dáng dấp đến hương tóc thoang thoảng mùi hoa Ngâu của người thiếu nữ đã làm sống lại hình ảnh người tình ở Kim Long khi xưa.
Nhạc sĩ Văn Giảng bị xúc động mạnh đến nỗi không thể ngồi lại lâu hơn trong rạp chiếu bóng để xem phim. Ông vội vàng ra khỏi rạp, rồi cỡi chiếc xe đạp Dura Mercier của mình chạy xe dọc theo bờ sông Hương đến cửa Thượng Tứ để về nhà ở Thành Nội. Trong thoáng chốc, dòng sông Hương hiện ra như dòng sông Tương chia biệt trong truyện tình cổ thư Trung Quốc. Về đến nhà, nhạc sĩ thả ngay chiếc xe đạp ngoài hiên, rồi vội vã vào nhà lấy giấy bút, hoàn thành bản nhạc bằng tất cả những hoài niệm và xúc cảm chấn động dị thường như thể có phép màu. Bản nhạc Ai Về Sông Tương được nhạc sĩ cấp tốc hoàn thành chỉ trong vòng mười lăm phút!
Nhạc sĩ Văn Giảng đã dùng con sông Tiêu Tương ở Trung Hoa để kể lại cuộc tình của ông.
Ý nghĩa của tựa đề “Ai Về Sông Tương” là bắt nguồn từ cảm hứng của bốn câu thơ tình sử, trích từ khúc Trường Tương Tư
Ngã tại tương giang đầu,
Quân tại tương giang vĩ.
Tương tư bất tương kiến,
Đồng ẩm tương giang thủy.
(Đầu sông Tương em đợi Cuối sông Tương chàng mong Nhớ nhau mà chẳng gặp Cùng uống nước sông Tương)
Nhạc sĩ Văn Giảng định cư ở Úc từ khoảng đầu thập niên 1980 rồi mất tại đây năm 2013, hưởng thọ 89 tuổi.

Xin mời quý độc giả cùng lắng nghe bài Ai Về Sông Tương, qua tiếng tây ban cầm của bác sĩ Đỗ Danh Đức ở Đức Quốc.