Tranh cãi xoay quanh chuyện biệt thự chú Hỏa bị dỡ bỏ

Ba căn biệt thự từng thuộc sở hữu của gia đình chú Hỏa – “vua nhà đất” Sài Gòn xưa – bắt đầu bị tháo dỡ vào sáng ngày 17/11 với lý do đã xuống cấp.

Đây là ba trong bảy căn biệt thự nằm tại số 1 đường Lý Thái Tổ, phường Vườn Lài, rộng hơn 4 ha, nằm giữa ba trục đường lớn Lý Thái Tổ – Hùng Vương – Trần Bình Trọng.

Khu đất này dự tính sẽ được sử dụng để làm công viên và xây đài tưởng niệm nạn nhân Covid-19, chủ trương do Bí thư Thành ủy TP HCM Trần Lưu Quang đưa ra mới đây.

Ba căn biệt thự “xấu số” là căn số 2, 3 và 4. Bốn căn còn lại được xác định có kết cấu ổn định, không ảnh hưởng an toàn chịu lực nên sẽ được giữ lại.

Hiện có những ý kiến cho rằng đáng lẽ nên bảo tồn ba căn biệt thự này vì đây là những công trình mang giá trị lịch sử.

Nhà nghiên cứu Trần Hữu Phúc Tiến, thành viên Hội Quy hoạch phát triển đô thị TP HCM và là tác giả của nhiều cuốn sách về văn hóa, du lịch, kiến trúc nổi tiếng về Sài Gòn, cho biết ông đã tới tận nơi xem cảnh tháo dỡ ba căn biệt thự nói trên vào sáng ngày 17/11.

“Với khu số 1 Lý Thái Tổ, 7 tòa nhà biệt thự còn lại nguyên là nhà khách đối ngoại và là những kiến trúc  đẹp gần 100 năm tuổi rất cần được giữ lại làm các không gian văn hóa chuyên đề,” ông viết trên tài khoản Facebook cá nhân.

Ông cũng đặt câu hỏi về lý do tháo dỡ trong khi “chưa thấy công khai phương án xây dựng công viên cho dân biết!”.

Hôm 17/11, ông Tim Doling, một nhà sử học người Anh sinh sống tại TP HCM, nhận định: “Đây là hành động phá hủy có chủ ý và hoàn toàn không cần thiết đối với quỹ di sản kiến trúc tam cá nguyệt thứ giá của thành phố”.

Đến chiều tối cùng ngày, một số tờ báo Việt Nam như VnExpress, Thanh Niên, Pháp Luật TP HCM và Tạp chí Người Đô thị đồng loạt dẫn thông tin từ Sở Xây dựng TP HCM nói rằng kết quả giám định cho thấy những căn này có nhiều vết nứt lớn trên kết cấu chịu lực, bê tông bị thấm ngấm, rêu mốc, bong tróc, kết cấu bị xâm thực nặng, nguy cơ mất an toàn.

Sau năm 1975, khu đất trên được Bộ Ngoại giao tiếp quản, dùng làm Nhà khách Chính phủ, sau đó bỏ hoang nhiều năm trước khi bàn giao lại cho TPHCM.

Vào năm 1996, cụm biệt thự này được đưa vào danh sách 108 cảnh quan kiến trúc cần nghiên cứu bảo tồn.