Thời Báo Vietnamese Newspaper

Vui chụp hình: Raw vs. Jpeg

Andy Nguyễn

Gần đây trong một dịp tham dự một cuộc vui mùa Lễ Giáng Sinh ở Mississauga (gần Toronto), bỗng dưng có người hỏi:
-“Có phải anh là anh Andy không?”
Tôi hơi ngạc nhiên vì trong ánh sáng chớp tắt của nơi vũ trường mà có người lại nhận ra tôi.
Tôi chưa kịp trả lời thì nghe câu thứ nhì.
-“Tôi có theo dõi những bài anh viết về nhiếp ảnh trong Thời Báo hàng tuần. Tôi không thiếu bài nào cả. Nhưng thứ Bảy tuần rồi tôi đi chợ trễ cho nên hết báo rồi, tức quá!”
Tới lúc này thì tôi không còn nghi ngờ gì nữa. “Đích thị là hắn!” tôi nghĩ trong đầu và trả lời, “Đúng rồi anh, tôi chính là Andy Nguyễn phụ trách mục Vui Chụp Hình”.

Anh ấy mừng rỡ bắt tay tôi và tự giới thiệu tên anh là Phước. Anh Phước đã muốn hỏi tôi về đề tài phân biệt giữa hai định dạng Raw và JPEG từ lâu, nhưng giờ gặp tôi thì anh đề nghị tôi viết về sự khác biệt trên báo để mọi người cùng học hỏi.

Tác giả VCH trong lần tình cờ gặp gỡ một người rất yêu thích nhiếp ảnh và độc giả Thời Báo

Câu hỏi chung
Không chỉ riêng một mình anh Phước, đề tài này là một sự thắc mắc của rất nhiều người chụp hình.
Có lẽ họ đã bỏ ra ít nhất $1000 để mua máy ảnh DSLR (hoặc mirrorless) đầu tiên. Máy ảnh có nhiều nút bấm, nút xoay, và menu hơn họ biết điều khiển, ngay cả sau khi đã đọc qua quyển sách hướng dẫn (cuốn Owner’s Manual) dày cộm.
Máy ảnh đó có thể sản xuất những hồ sơ hình trong dạng Raw (ai biết cái đó nghĩa là gì đâu!?), nhưng nó cũng có dạng JPEG tiện lợi mà tất cả những ai xài computer đều biết và thích.
Giống như tôi, có lẽ bạn cũng vui lòng chụp với dạng JPEG trong một thời gian đầu – làm quen với hàng loạt cách thức nhiệm ý có sẵn. Một ngày nào đó, bạn nhìn tới menu chụp Raw và tự hỏi: “Mình có nên dùng Raw để hưởng phẩm chất tốt nhất? Raw là cái gì nhỉ?”

Câu hỏi xuất sắc! Trước tiên, chúng ta sẽ định nghĩa hai dạng này.

Raw là gì…
• Không hẳn là một file hình (sẽ cần nhu liệu đặc biệt để xem, mặc dù nhu liệu này không khó tìm).
• Điển hình là một dạng file độc quyền (của mỗi hãng sản xuất máy ảnh).
• File không nén (máy ảnh 24 megapixel sẽ sản xuất một file Raw cũng 24 MB).
• Toàn bộ data (dữ liệu) từ sensor của máy ảnh.
• Tầm phân sáng rộng hơn (khả năng trưng bày vùng sáng và vùng tối).
• Độ tương phản thấp hơn.
• Không thích hợp để in ra trực tiếp từ máy ảnh nếu không cho qua giai đoạn hậu kỳ.
• Hình trong dạng này phải được “rửa” bằng máy điện toán.
Nói tóm lại, file Raw tương đương với phim hình thời xưa, và cần được rửa mới phân phối cho người khác xem được.

JPEG là gì…
• Một dạng file tiêu chuẩn có thể được đọc bởi bất cứ nhu liệu xem ảnh nào trên thị trường.
• Chính xác 8-bits cho mỗi màu. (trong khi Raw thì có ít nhất 8-bits trờ lên tới 12-bits cho mỗi màu).
• File nén (loại ra những dữ liệu mà con người không lãnh hội được).
• Cỡ file khá nhỏ (một máy ảnh 24 megapixel sẽ sản xuất hồ sơ JPEG giữa 3 và 9 MB).
• Tầm phân sáng hẹp hơn.
• Độ tương phản cao hơn.
• Có thể được in ra, chia sẻ, hoặc đăng tải trên mạng ngay lập tức.
• Không cần chỉnh sửa thêm.
• Đã được chỉnh sửa trong máy ảnh sẵn rồi.
• Mỗi lần edit hình, file sẽ bị mất đi chút ít dữ liệu.

Những sự khác biệt này dẫn đến sự chỉ định gián tiếp tới những tính huống đòi hỏi phải chọn một trong hai loại file. Để thí dụ, nếu bạn không có khả năng chứa nhiều hình trong máy (vì đã xài hết tiền vô máy ảnh và không mua thẻ nhớ lớn được?) thì dạng JPEG sẽ cho phép chụp gấp 2-3 lần số hình có thể chụp với Raw. Đây cũng là một trường hợp nếu bạn đi dự buổi tiệc hoặc một sự kiện nào đó, và ngay sau đó muốn chia sẻ hình của mình nhanh chóng và dễ dàng. [Anh Phước để ý phần này nhé!]

Mặt khác, nếu sức chứa không thành vấn đề, có thể thử chụp cả hai Raw + JPEG, chỉ để phòng hờ. Nếu bạn không thể hoặc không muốn chỉnh sửa chút nào trong giai đoạn hậu kỳ, thì bắt buộc phải chụp JPEG thôi.
Ngược lại, nếu phẩm chất ảnh là yếu tố quan trọng nhất (chẳng hạn như khi chụp chuyên nghiệp), và bạn muốn gặt hái từng chút năng suất của máy ảnh DSLR thì nên chụp dạng Raw.
Tuy nói vậy, tôi biết nhiều nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp không chụp dạng Raw vì một trong hai lý do: 1) họ không biết làm cách nào, hoặc 2) họ không muốn tốn thời gian rửa hình sau đó.

Chụp dạng JPEG
Khi chụp trong dạng JPEG, nhu liệu bên trong máy ảnh (đôi khi được gọi là “firmware”) sẽ lấy thông tin từ sensor và lưu lại trong file.
Phẩm chất của một file JPEG chụp với máy DSLR vẫn sẽ tốt hơn nhiều so với cùng tấm ảnh nếu chụp với máy ảnh bỏ túi hạng cao cấp nhất trong cùng thế hệ.

Chụp dạng RAW
Nếu chụp trong dạng Raw, máy điện toán (computer) của bạn (thay vì máy ảnh của bạn) sẽ “chế biến” các dữ liệu rồi phát sinh một file ảnh từ đó. Bạn thử đoán xem máy nào có nhiều sức mạnh chế biến hơn: máy ảnh hoặc computer của bạn? Chụp trong dạng Raw sẽ cho bạn nhiều quyền lực liên quan tới cái nhìn của tấm ảnh và ngay cả sửa chữa một vài lỗi nếu bạn đã lỡ phạm trong khi chụp tấm hình, chẳng hạn như sự phơi sáng.

AN
(andyfotopro@yahoo.com)

Comments are closed.

error: Content is protected !!