Thời Báo Vietnamese Newspaper

Góc của Phan:Một sáng cuối đông…

Phan

Khi nào thì người ta hết cần tính chính xác là mình mười hai tuổi hay mười ba? Những năm tháng ấy không lâu trong đời người khi người hỏi chán chường hỏi, “Anh được mấy bó rồi?”. Người kia thườn thượt trả lời, “mới về hưu!”
… là chuyện sáng nay trên bàn cà phê nhưng chỉ còn bình trà với mấy cái tách, mấy người bạn già nói chuyện tuổi tác nghe rùng mình, ai cũng có sáu bảy bó tuổi. Mấy ông già không thèm tính số lẻ chi cho mất công nữa, chỉ căn cứ vào bệnh tật của từng người mà đoán ra ai đưa ai trong cuộc cùng này. Nghe ghê quá nên tiểu nhị tôi kể chuyện hai chú nhóc nhà tôi cho mấy ông bạn già nghe, cho bớt lạnh lùng tuyết đá đầy trời…

Hôm đó, tôi đang lái xe xuyên bang, vợ ngồi bên cạnh, băng ghế sau là bà chị với mấy cái va li. Gối, mền đem theo cho hai chú nhóc là thằng nhỏ nhà chị, 8 tuổi, thằng lớn nhà tôi, 6 tuổi. Hai đứa dọn va li lên băng sau để tuôn gối, mền xuống khoang sau cùng của cái xe wagon. Chúng chơi ráp logo chán thì ngủ khò. Hồi cả đứa hai thức dậy, thằng lớn hỏi thằng nhỏ,
“Năm nay, em bao nhiêu tuổi rồi Nhí?”
Thằng nhỏ trả lời, “Nhí 6 tuổi. Còn anh Jame?”
Jame thở dài như người lớn, nói: “Anh 8 tuổi…”
Hai đứa im lặng vì còn ngái ngủ. Chị tôi, vợ tôi cũng mơ màng theo dòng nhạc liu riu trong xe. Nhưng bỗng hai người mẹ bừng tỉnh, cười không nhịn được với triết lý của Jame khi nó bỗng thở hắt ra chân lý với Nhí, “Anh Jame biết rồi Nhí ơi! Nữa anh già, anh chết. Hai năm sau em chết, vì anh lớn hơn em hai tuổi.”
Nghe đến đó, mấy ông bạn già cười cho triết lý con nít. Nhưng một ông bạn lớn hơn tôi nguyên con giáp, nói: “Nếu cái nguyên tắc đó mà đúng, thì mày chơi với ai cả chục năm trời còn lại khi tụi tao chết ráo trước mày?”
Thiệt là bi quan khi tuổi đời đã trộng bó, bạn bè chỉ còn chuyện tào lao mỗi khi gặp nhau. Những chuyện làm ăn, hơn thua, sĩ diện, mặt mũi…, cả chuyện hấp dẫn mọi thời đại là chuyện gái gú của cánh đàn ông cũng xuôi lơ từ khi giã từ vũ khí hết rồi. Nhưng bạn già vẫn gặp nhau để tào lao như tuổi mới lớn. Chỉ khác là bâng khuâng thuở bé thì nay hụt hẫng tuổi già…

Chia tay mấy ông bạn già sau chầu cà phê sáng cuối tuần. Có người phải về vì bà xã nhằn, “bộ ông tâm thần nặng lắm rồi hay sao mà trời này còn lái xe đi uống cà phê”; Người khác phải về vì tới giờ cho vợ tôi uống thuốc! Người nói không có ý gì với hoàn cảnh thật trong đời sống hôm nay, nhưng người nghe nghe ra câu, “trẻ cậy cha già cậy con” thì nay chỉ còn vế đầu…
Ông bạn này chăm sóc bà vợ nằm một chỗ đã lâu. Con cái chỉ giúp được chút tiền, thăm hỏi, chứ không có thời gian chăm sóc mẹ. Và không lẽ mỗi lần con cái ghé nhà thăm mẹ thì anh hỏi tiền, nên anh rút sạch tiền 401 K của mấy chục năm đi làm và dành dụm được để lo cho chị. Vì theo anh, đưa bà ấy vô viện dưỡng lão thì khác nào kết án tử cùng ngày. Nên bạn bè tôn trọng, chỉ biết cầu ơn trên cho anh còn sức khoẻ để lo cho chị nhà không may.
Dĩ nhiên có người khác bực mình với bạn đời là già rồi chứ bộ còn trẻ lắm sao, đi một chút là ghen lồng ghen lộn, gọi cháy phôn.
Chắc tôi chưa già nên ngồi nghĩ về hạnh phúc của người còn có ai trông, còn được ghen tuông, chả bù cho những người già cô lẻ như ông bạn sau khi chia tay bạn bè ở quán cà phê, ông bước sang nhà hàng có bán thức ăn togo để mua hộp cá kho, lon canh cải… rồi về bắc nồi cơm cho chính mình.
Chuyện của Jame và Nhí theo tôi suốt đường về nhà. Câu chuyện trở thành kỷ niệm của gia đình vì vẫn còn được nhắc lại mỗi khi gia đình sum họp dù chúng đã trưởng thành, có gia đình riêng. Tôi nghĩ vẩn vơ đến những trang báo đã đọc về những nghiên cứu trên những báo khoa học nói về việc khi một trong hai người của một đôi vợ chồng già mất đi, chỉ vài năm sau, người kia cũng lên đường. Bằng chứng là bà Bush mẹ mất hôm tháng tư năm ngoái thì ông Bush cha cũng tạ thế vào cuối tháng mười một năm ngoái, chỉ bảy tháng sau…
Tôi để ý qua những trang đã đọc. Nếu người còn lại là vợ thì thường u buồn, trống vắng, lẻ loi, chơi vơi… là nguyên nhân sinh bệnh mà chết. Nhưng người còn lại là chồng thì lại chết vì lý do sức khoẻ sa sút nhanh, bởi thiếu sự chăm sóc của người vợ đã tạo thành thói quen ăn uống, ngơi nghỉ mấy mươi năm cho ông.
Với những bài viết của những giáo sư tâm lý học, thường những giáo sư để ý nhiều tới tâm lý của cụ ông hay cụ bà sau khi thiếu vắng người bạn đời đã sống bên mình mấy mươi năm, rồi bỗng mất đi, khoảng trống tâm lý ấy không gì bù đắp nổi nên người còn lại bị hụt hẫng tâm lý, ảnh hưởng đến sinh lý mất ổn định, là nguyên nhân dẫn đến cái chết sớm hơn.

Tôi nghĩ tới hai vợ chồng bằng tuổi nhau thì tuyệt vời với triết lý của Jame trên đường về từ quán cà phê của một buổi sáng tuyết đá đầy trời. Về được tới nhà sau mấy cú bị trượt bánh xe trên đường làm hú vía. Nhìn ra khung cửa mùa đông không gió, tuyết trắng đồi bluebonnet sau nhà. Rồi màu xanh hoa biểu tượng sẽ nhú xuân lên trong nắng tràn nay mai. Những đứa trẻ hân hoan áo mới, cười thật tươi cho ba mẹ chụp hình trong những vạt bluebonnet xanh ngát. Nhớ lại chiều qua, chắc đứa trẻ của những mùa hoa cũ là người phụ nữ cầm máy ảnh chụp hình cho con trai nhỏ của cô ấy đang chơi trượt tuyết dã chiến trên đồi bluebonnet. Tháng sau, cô ta lại đưa con gái đến chụp hình với hoa… Cô bé Mỹ của những mùa hoa, mùa tuyết trước đã làm mẹ của trẻ con tự bao giờ. Rồi một hôm tóc trắng, bà ngoại, bà nội người Mỹ ấy lau bụi lại tấm ảnh mà ba mẹ cô đã từng chụp cho cô năm cô mấy tuổi cũng trên đồi hoa này. Bà cụ Mỹ lau lại tấm ảnh của mình lần cuối để cất vào hư vô …
Đời người dài hay ngắn tùy mỗi suy nghĩ riêng. Nhưng chung nhất vẫn là mọi sự không còn quan trọng nữa khi tuổi tác đã tính bó với cuộc đời. Ngày xưa, ai sống được tới sáu mươi tuổi thì con cháu đã làm lễ mừng thọ cho người đó. Ai sống tới tám mươi là hiếm lắm đối với ngày xưa nên làm lễ mừng thượng thọ. Nhưng bây giờ một người vừa retire, hết nợ đời, nợ gia đình, như mấy ông bạn. Họ đã trở về căn nhà vắng vì con cái đã ra riêng. Ai còn đủ vợ chồng thì… nhắc nhau uống thuốc. Nói chuyện gì đây ngoài bệnh tật, chuyện niềm tin sống lại khi hết tự tin thì rủ nhau đi chùa, nhà thờ thay vì vũ trường, quán nhạc… Thật hữu lý khi nhớ lại người Việt hải ngoại từng nói, “Mỹ là thiên đàng của tuổi trẻ, địa ngục của tuổi già”.

Nhớ thập niên ba mươi, khi Walter B. Pitkin viết cuốn, “Life Begins at Forty -Cuộc đời bắt đầu ở tuổi bốn mươi”. Cuốn sách liền nổi tiếng trong bối cảnh xã hội Mỹ thừa hưởng những thành tựu mới mẻ của khoa học và y học; tuổi thọ của người Mỹ tăng cao từ trung bình 40 lên 60. Tác phẩm được dựng thành phim ăn khách. Tựa đề, “Cuộc đời bắt đầu ở tuổi bốn mươi” trở thành câu cửa miệng trong giao tiếp xã hội Mỹ bấy giờ. Sức ảnh hưởng của tác phẩm kéo dài tới năm ‘80, John Lennon còn viết ca khúc “Cuộc đời bắt đầu ở tuổi bốn mươi”.
Tuổi bốn mươi là tuổi hồi xuân của những thế hệ trước thì nay đã trở thành tuổi đời lý tưởng trong xã hội hiện đại nhờ khoa học và y học giúp cho con người về sức khoẻ. Nhưng người ta đâu cần chỉ có sức khoẻ là ổn hết, vì đến tuổi nào đó trong đời người, những yếu tố không quan trọng khi tuổi trẻ trở thành ám ảnh lúc tuổi già, những sở thích thay đồi theo thời gian; thói que, tình cảm…
Người ta nghiên cứu ra được tuổi 40 đã bắt đầu triệu chứng hay quên và thiếu tập trung. Sức làm việc trên máy điện toán chậm hơn 15% so với tuổi hai mươi. Một nghiên cứu khác cho biết, mức trầm cảm lên cao nhất cho đàn bà ở khoảng 40 tuổi, đàn ông thì 50.

Dường như sau ngưỡng “ngũ thập tri thiên mệnh” thì người giàu hay nghèo, sướng hay khổ, học thức hay bình dân… đều thu về ốc đảo bất phùng thời để tự cô lập mình. Khoa học giúp được con người tăng tuổi thọ, nhưng tâm lý mở để sống dung hoà thì thuốc tiên chưa có!

Một sáng tuyết đá đầy trời như tóc trắng của mấy ông bạn già. Tuyết đá rồi tan đi khi nắng lên. Các ông rồi quá vãng để buồn vui thời đại nào chôn vùi theo theo thời đại đó. Khoa học kéo dài tuổi thọ của con người như cho chim lồng cá chậu uống thuốc trường sinh. Trong khi ý nghĩa của cánh chim là bầu trời; biển rộng cho cá phóng đường bơi không giới hạn… Người ta sống thêm mấy mươi năm nhờ khoa học, nhưng sống với thời đại của mình đã qua thì cuộc sống ấy đã hết ý nghĩa từ khi bắt đầu.

Phan

Comments are closed.

error: Content is protected !!